Dhimbja rreth ose pas vetullave mund të duket si një shqetësim i vogël, por ajo mund të lidhet me shumë gjendje të ndryshme shëndetësore, nga problemet e zakonshme si sinusiti dhe migrena, deri te probleme më serioze që prekin sytë ose nervat.

Dhimbja mbi vetull mund të jetë e përkohshme, si në rastin e një infeksioni të sinuseve, ose mund të përsëritet nëse shkaktohet nga një gjendje kronike. Identifikimi i shkakut është i rëndësishëm për të zgjedhur trajtimin e duhur.

Sipas Cleveland Clinic, një nga shkaqet më të zakonshme të dhimbjes në zonën e vetullave është sinusiti, një inflamacion i sinuseve që mund të shkaktohet nga infeksione virale, bakteriale, kërpudhore ose nga reaksione inflamatore.

Sinusiti akut zakonisht shfaqet pas një ftohjeje dhe mund të zgjasë deri në rreth katër javë. Simptomat mund të përfshijnë presion dhe dhimbje pas syve, dhimbje fytyre, hundë të bllokuara, sekrecione që rrëshqasin në fyt, kollë, lodhje, humbje të nuhatjes dhe temperaturë.

Në rastet e sinusitit kronik, simptomat mund të zgjasin më shumë se tre muaj. Trajtimi mund të përfshijë spraj nazalë me kortikosteroide, qetësues dhimbjesh, antihistaminikë dhe, në disa raste, antibiotikë. Sipas Mayo Clinic, antibiotikët nuk janë gjithmonë të nevojshëm, pasi shumë infeksione të sinuseve shkaktohen nga viruse dhe përmirësohen vetë.

Përveç ilaçeve, mund të ndihmojnë edhe disa masa në shtëpi, si pirja e lëngjeve, përdorimi i një lagështuesi ajri dhe shpëlarja e sinuseve me solucion fiziologjik. Personat me sinusit kronik ose komplikime të caktuara mund të kenë nevojë për trajtim më të specializuar.

Një tjetër shkak i zakonshëm i dhimbjes mbi vetull është migrena. Sipas American Migraine Foundation, migrena prek miliona njerëz dhe nuk është thjesht një dhimbje koke, por një gjendje neurologjike që mund të shoqërohet me simptoma të shumta.

Migrena mund të shkaktojë dhimbje pulsuese ose rrahëse, shpesh në njërën anë të kokës, dhimbje rreth syve, të përziera, të vjella dhe ndjeshmëri ndaj dritës, zhurmës ose aromave. Sulmet mund të zgjasin nga disa orë deri në disa ditë.

Disa persona përjetojnë migrenë me aurë, e cila mund të shkaktojë ndryshime të përkohshme në shikim, si drita që pulsojnë, pika të ndritshme ose turbullim të shikimit. Sipas American Migraine Foundation, aura zakonisht shfaqet para dhimbjes së kokës dhe zgjat më pak se një orë.

Trajtimi i migrenës varet nga shpeshtësia dhe ashpërsia e sulmeve. Mund të përdoren qetësues dhimbjesh, ilaçe kundër inflamacionit ose ilaçe specifike kundër migrenës, si triptanët. Për personat me sulme të shpeshta, mjekët mund të rekomandojnë terapi parandaluese.

Dhimbja e kokës në grupe (cluster headache) është një tjetër shkak i mundshëm, edhe pse më i rrallë. Sipas National Institute of Neurological Disorders and Stroke (NINDS), këto dhimbje shfaqen në periudha të përsëritura dhe zakonisht ndodhin në të njëjtën kohë të ditës për disa javë ose muaj.

Simptomat mund të përfshijnë dhimbje shumë të forta në njërën anë të fytyrës, shpesh rreth njërit sy, lotim, skuqje të syrit, ënjtje rreth syrit, hundë të bllokuara ose rrjedhje nga hunda.

Trajtimi mund të përfshijë oksigjen me përqendrim të lartë, triptanë ose ilaçe të tjera të përshkruara nga mjeku. Shmangia e faktorëve nxitës, si alkooli dhe duhani, mund të ndihmojë në reduktimin e sulmeve.

Dhimbja e kokës nga tensioni është një nga format më të zakonshme të dhimbjes së kokës. Sipas Cleveland Clinic, ajo mund të lidhet me stresin, lodhjen e syve, problemet e gjumit, ankthin, depresionin ose çrregullimet e nyjës së nofullës (TMJ).

Kjo dhimbje shpesh përshkruhet si një ndjesi presioni ose shtrëngimi rreth kokës, ballit dhe zonës mbi vetulla. Trajtimi mund të përfshijë qetësues dhimbjesh, terapi fizike, teknika relaksimi, meditimin dhe menaxhimin e stresit.

Problemet me sytë, veçanërisht glaukoma, mund të shkaktojnë gjithashtu dhimbje në këtë zonë. Sipas American Academy of Ophthalmology (AAO), glaukoma dëmton nervin optik dhe mund të çojë në humbje të shikimit.

Glaukoma me kënd të hapur zhvillohet zakonisht ngadalë dhe shpesh nuk ka simptoma në fillim. Ndërsa glaukoma akute me mbyllje të këndit është një urgjencë mjekësore që mund të shkaktojë dhimbje të forta në sy, skuqje, turbullim të shikimit, të përziera dhe shfaqjen e rrathëve me ngjyra rreth dritave.

Në këto raste kërkohet trajtim i menjëhershëm për të ulur presionin në sy dhe për të parandaluar humbjen e shikimit.

Herpesi zoster (zona) mund të prekë gjithashtu zonën rreth syrit dhe vetullës. Sipas Centers for Disease Control and Prevention (CDC), zona shkaktohet nga riaktivizimi i virusit varicella-zoster, i cili mbetet në trup pas lisë së dhenve.

Kur prek sytë, mund të shkaktojë skuqje në qepalla, dhimbje, ënjtje, ndjeshmëri ndaj dritës dhe probleme me shikimin. Trajtimi zakonisht përfshin ilaçe antivirale dhe kujdes mbështetës.

Një shkak më i rrallë, por serioz, është arteriti me qeliza gjigante (arteriti temporal). Sipas Mayo Clinic, kjo gjendje shkakton inflamacion të arterieve dhe mund të çojë në komplikime serioze, përfshirë humbjen e shikimit.

Simptomat mund të përfshijnë dhimbje të forta koke, ndjeshmëri të skalpit, dhimbje të nofullës gjatë përtypjes, shikim të dyfishtë dhe humbje të shikimit. Trajtimi zakonisht kërkon kortikosteroide me doza të larta.

Një tjetër shkak është nevralgjia trigeminale, një çrregullim nervor që shkakton dhimbje të papritura dhe shumë të forta në fytyrë. Sipas National Institute of Neurological Disorders and Stroke (NINDS), kjo gjendje lidhet me nervin trigeminal dhe mund të trajtohet me ilaçe, procedura mjekësore ose kirurgji.

Në shumicën e rasteve, dhimbja mbi vetull mund të trajtohet pasi të përcaktohet shkaku. Megjithatë, nëse dhimbja është e fortë, vazhdon për një kohë të gjatë, përkeqësohet ose shoqërohet me ndryshime në shikim, marramendje ose simptoma të tjera neurologjike, është e rëndësishme të konsultoheni me mjekun.

Vetëm një profesionist shëndetësor mund të përcaktojë shkakun e saktë dhe trajtimin më të përshtatshëm sipas SingleCare.