Në raftet e suplementeve në farmaci mund të gjeni produkte të shumta që reklamohen me pretendimin se ndihmojnë në humbjen e peshës. Mes tyre përmenden shpesh vitamina B9, vitamina B12, vitamina D, kalciumi dhe acidet yndyrore omega-3. Por, pavarësisht këtyre pretendimeve, shkencëtarët kanë gjetur pak prova që tregojnë se këto vitamina dhe lëndë ushqyese mund të shkaktojnë drejtpërdrejt rënie në peshë.

Vitaminat B9 dhe B12

Sipas një studimi të vitit 2019, nivelet më të ulëta të vitaminës B9, e njohur edhe si folat, dhe vitaminës B12 janë shoqëruar me mbipeshën dhe obezitetin. Megjithatë, studiuesit theksojnë se nuk është e qartë nëse kjo lidhje është shkakësore. Pra, nuk dihet nëse nivelet e ulëta të këtyre vitaminave kontribuojnë në rritjen e peshës trupore apo nëse pesha më e lartë rrit rrezikun për mungesë të këtyre vitaminave.

Studimi i vitit 2019 shqyrtoi gjithashtu nëse marrja e suplementeve të vitaminave B9 dhe B12 mund të ndikonte në indeksin e masës trupore (BMI) ose masën dhjamore te të rriturit e moshuar. Pas dy vitesh, studiuesit nuk gjetën ndonjë efekt të rëndësishëm të suplementimit në këto tregues.

Këto vitamina janë gjithsesi thelbësore për shëndetin. Ato ndihmojnë organizmin në prodhimin e materialit gjenetik dhe kryejnë edhe funksione të tjera të rëndësishme. Megjithatë, provat shkencore nuk tregojnë se marrja e tyre si suplemente ndihmon në humbjen e peshës.

Folate mund të merret nga ushqime si perimet me gjethe jeshile, bishtajoret dhe disa ushqime të fortifikuara, ndërsa burime të vitaminës B12 janë mishi, peshku, vezët dhe produktet e qumështit.

Vitamina D

Vitamina D është një tjetër vitaminë që shpesh lidhet me humbjen e peshës. Megjithatë, edhe në këtë rast, provat shkencore nuk e mbështesin këtë pretendim.

Një rishikim i studimeve i publikuar në vitin 2023 sugjeroi se nivelet më të ulëta të vitaminës D janë të lidhura me peshë më të lartë trupore. Por rishikimi theksoi se marrja e suplementeve të vitaminës D nuk është treguar se ul masën dhjamore, indeksin e masës trupore apo peshën e përgjithshme.

Edhe Zyra e Suplementeve Ushqimore (ODS) e Institutit Kombëtar të Shëndetit në SHBA vëren se, megjithëse vitamina D është e rëndësishme për shëndetin e kockave, provat ekzistuese janë të pamjaftueshme ose kontradiktore për të mbështetur rolin e saj në rezultate të tjera shëndetësore, përfshirë humbjen e peshës.

Trupi e prodhon vitaminën D pas ekspozimit në diell. Ajo gjendet natyrshëm në një numër të kufizuar ushqimesh, ndër të cilat peshq si trofta dhe salmoni, kërpudhat dhe e verdha e vezës. Vitamina D mund të gjendet gjithashtu në qumësht, drithëra dhe lëng portokalli të fortifikuar.

Po kalciumi?

Kalciumi përmendet gjithashtu si një mineral që mund të ndihmojë në kontrollin e peshës. Por, sipas ODS, provat për këtë janë të përziera.

Disa studime kanë treguar se marrja më e lartë e kalciumit mund të lidhet me rrezik më të ulët për mbipeshë dhe obezitet, ndërsa studime të tjera nuk kanë gjetur ndonjë ndikim në peshë.

Në disa prej këtyre studimeve është vërejtur një reduktim i masës dhjamore kur pjesëmarrësit merrnin më shumë kalcium përmes ushqimit. Megjithatë, suplementet e kalciumit nuk kanë treguar se ndikojnë në peshën trupore ose masën dhjamore.

Për të marrë mjaftueshëm kalcium, mund të përfshini në ushqyerjen tuaj produkte të qumështit me pak yndyrë, perime me gjethe jeshile dhe tofu. Për shumicën e të rriturve, ODS rekomandon një marrje ditore prej të paktën 1,000 miligramësh, megjithëse nevojat mund të ndryshojnë sipas moshës dhe grupit.

Acidet yndyrore omega-3

Acidet yndyrore omega-3 janë një tjetër grup lëndësh ushqyese që shpesh përmenden në lidhje me humbjen e peshës. Disa studime kanë sugjeruar se ato mund të kenë një ndikim pozitiv, por provat nuk janë të mjaftueshme për të nxjerrë një përfundim të qartë.

Një rishikim i vitit 2021 analizoi 20 studime. Nëntë prej tyre raportuan përfitime të caktuara, por rezultatet ndryshonin ndjeshëm. Në disa raste u vu re reduktim i peshës ose masës dhjamore, ndërsa rezultatet ndryshonin edhe mes burrave dhe grave. 11 studimet e tjera nuk gjetën ndonjë efekt të rëndësishëm.

Kjo nuk do të thotë se omega-3 nuk është e dobishme për shëndetin. Këto acide yndyrore mund të ndihmojnë në reduktimin e inflamacionit, përmirësimin e niveleve të kolesterolit dhe uljen e rrezikut për sëmundje kardiovaskulare.

Burime të pasura me omega-3 janë peshq të ndryshëm, si salmoni, skumbria, harenga dhe sardelet, si dhe farat e lirit, farat chia dhe arrat.

Vitaminat janë të rëndësishme, por nuk janë zgjidhje për humbjen e peshës

Vitaminat dhe mineralet janë të domosdoshme për funksionimin normal të organizmit, por deri tani ka pak prova që mbështesin përdorimin e tyre si një mënyrë për të humbur peshë.

Nëse synoni të mbani një peshë të moderuar, një qasje më e qëndrueshme është të përfshini aktivitet fizik në përditshmëri dhe të fokusoheni te ushqimet me vlera të larta ushqyese, duke pasur parasysh edhe marrjen totale të kalorive.

Nëse keni vështirësi me menaxhimin e peshës, mund të kërkoni këshillën e një profesionisti shëndetësor, si mjeku i kujdesit parësor ose një dietolog i regjistruar. Kjo është veçanërisht e rëndësishme nëse dyshoni se mund të keni mungesë të ndonjë vitamine apo minerali, pasi suplementet nuk janë domosdoshmërisht të nevojshme në mungesë të një deficiti sipas artikullit në Healthline.