Malaria vazhdon të jetë një nga sëmundjet infektive më të rëndësishme në botë. Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH), në vitin 2023 u raportuan rreth 263 milionë raste të malaries në mbarë botën dhe afërsisht 597 mijë vdekje të shkaktuara nga kjo sëmundje. Shumica e rasteve dhe vdekjeve ndodhin në rajonin afrikan të OBSH-së, por udhëtarët që vizitojnë zona ku malaria është e përhapur mund të jenë gjithashtu në rrezik për t’u infektuar.
Edhe pse malaria është eliminuar në shumë vende, përfshirë Shtetet e Bashkuara, rastet e importuara vazhdojnë të shfaqen çdo vit për shkak të udhëtimeve ndërkombëtare. Shumë persona udhëtojnë drejt vendeve ku malaria është endemike pa marrë masat e nevojshme parandaluese, duke rritur mundësinë e infektimit pas pickimit nga mushkonjat e infektuara.
Megjithatë, me disa hapa të thjeshtë para dhe gjatë udhëtimit, rreziku për t’u prekur nga malaria mund të ulet ndjeshëm.
Malaria shkaktohet nga parazitët e gjinisë Plasmodium, të cilët transmetohen kryesisht përmes pickimit të mushkonjave të infektuara. Megjithatë, me disa masa të thjeshta mbrojtëse, rreziku për t’u prekur nga kjo sëmundje gjatë udhëtimeve mund të zvogëlohet ndjeshëm.
Një nga mënyrat për të mbrojtur veten është trajtimi paraprak i rrobave me sprej që përmban permetrinë përpara se t’i paketoni. Produkte të tilla mund të largojnë mushkonjat dhe insektet e tjera për disa javë, madje edhe pas larjes së rrobave, në varësi të produktit të përdorur.
Para udhëtimit në një zonë ku malaria është endemike, rekomandohet konsultimi me një mjek ose një klinikë udhëtimi. Gjatë kësaj vizite, profesionisti shëndetësor mund të vlerësojë rrezikun dhe të rekomandojë barna parandaluese kundër malaries, të njohura si kemoprofilaksi.
Sipas Vicki Sowards, infermiere e regjistruar dhe drejtoreshë e burimeve klinike në Passport Health, zgjedhja e ilaçit varet nga historia shëndetësore e personit, destinacioni i udhëtimit dhe kohëzgjatja e qëndrimit. Barnat kundër malaries duhet të merren saktësisht sipas udhëzimeve të mjekut, pasi përdorimi jo i rregullt mund të ulë efektivitetin e tyre.
Disa persona mund t’i tolerojnë më mirë këto barna nëse i marrin gjatë një vakti ose me qumësht, por gjithmonë duhet ndjekur këshilla e mjekut ose farmacistit.
Mbrojtja nga pickimet e mushkonjave është një nga hapat më të rëndësishëm. Gjatë udhëtimit përdorni produkte kundër insekteve, veçanërisht në orët e muzgut dhe agimit, kur disa lloje mushkonjash janë më aktive.
Gjithashtu, kujdesuni që vendi ku qëndroni të ketë masa mbrojtëse, si rrjeta kundër mushkonjave mbi shtrat, ajër të kondicionuar dhe dritare me rrjeta pa dëmtime.
Një gabim i zakonshëm është të mendohet se një person është i mbrojtur vetëm sepse ka jetuar më parë në një zonë ku malaria është e përhapur. Të pasurit e një ekspozimi të mëparshëm nuk do të thotë domosdoshmërisht se ekziston imunitet afatgjatë.
“Udhëtarët që vizitojnë familjarë ose të afërm shpesh nuk përgatiten ose nuk marrin kemoprofilaksi kundër malaries, sepse kanë jetuar më parë në atë zonë dhe mendojnë se janë imunë”, shpjegon Sowards.
Personat që qëndrojnë për periudha të gjata në vende me rrezik të lartë duhet të mbajnë kontakte të rregullta me një mjek. Ambasadat ose konsullatat mund të ndihmojnë në gjetjen e shërbimeve shëndetësore lokale në rast nevoje.
Kujdesi duhet të vazhdojë edhe pas kthimit në shtëpi, pasi malaria mund të shfaqet edhe disa muaj pas udhëtimit. Nëse zhvilloni temperaturë deri në një vit pas vizitës në një zonë ku malaria është e përhapur, kërkoni menjëherë ndihmë mjekësore dhe tregoni mjekut për udhëtimin.
“Temperatura pas një udhëtimi në një zonë me malaria duhet të merret seriozisht. Mjeku duhet të dijë për historinë e udhëtimit, pasi edhe sëmundje të tjera të transmetuara nga mushkonjat mund të shkaktojnë temperaturë dhe nevojiten analiza për një diagnozë të saktë”, paralajmëron Sowards.
Shenjat dhe simptomat e malaries mund të përfshijnë temperaturë, të dridhura, nauze, dhimbje koke, të vjella, lodhje, dhimbje muskujsh, kollë, djersitje dhe dhimbje në kraharor ose bark.
Sipas artikullit SingleCare parandalimi mbetet mënyra më e mirë për t’u mbrojtur. Marrja e masave para dhe gjatë udhëtimit është shumë më e lehtë sesa përballja me komplikimet e malaries pas infektimit.













