Përgjegjësitë familjare, puna, kujdesi për fëmijët dhe angazhimet e përditshme mund të krijojnë ndjesinë se nuk kemi kohë apo energji të mjaftueshme për gjithçka. Ndonjëherë, edhe detyrat më të thjeshta fillojnë të duken të vështira, ndërsa lodhja fizike shoqërohet me ngarkesë emocionale.

Megjithatë, shumë njerëz vazhdojnë të përballen vetëm me këto situata, sepse kërkimin e ndihmës e shohin si shenjë dobësie ose si pranim se nuk po ia dalin.

Në të vërtetë, të kërkosh mbështetje është një mënyrë e rëndësishme për t’u kujdesur për shëndetin mendor dhe mirëqenien personale.

Pse e kemi të vështirë të kërkojmë ndihmë?

Një nga arsyet më të zakonshme është frika se mos gjykohemi nga të tjerët.

Disa njerëz mendojnë se duhet të jenë gjithmonë të fortë, të pavarur dhe të aftë për t’i menaxhuar të gjitha përgjegjësitë pa mbështetje.

Të tjerë shqetësohen se do të bëhen barrë për familjarët apo miqtë.

Këto bindje mund të ndikohen nga mënyra si jemi rritur, pritshmëritë shoqërore dhe përvojat e mëparshme.

Sipas Shoqatës Amerikane të Psikologjisë (APA), mbështetja sociale luan rol të rëndësishëm në përballimin e stresit dhe në ruajtjen e mirëqenies psikologjike.

Si ta kuptojmë se jemi të mbingarkuar?

Mbingarkesa nuk shfaqet gjithmonë në të njëjtën mënyrë.

Disa persona përjetojnë lodhje të vazhdueshme, ndërsa të tjerë bëhen më të irrituar, kanë vështirësi në përqendrim ose ndihen emocionalisht të rraskapitur.

Shenjat që mund të tregojnë se kemi nevojë për më shumë mbështetje përfshijnë:

• Lodhje që nuk largohet lehtë edhe pas pushimit.
• Vështirësi me gjumin ose ndryshime në oreks.
• Nervozizëm dhe reagime më të forta emocionale.
• Ndjenjën se përgjegjësitë janë jashtë kontrollit.
• Mungesë motivimi për aktivitete që më parë na pëlqenin.
• Tërheqje nga familjarët dhe miqtë.

Këto shenja nuk tregojnë domosdoshmërisht një çrregullim të shëndetit mendor, por nëse vazhdojnë ose ndikojnë në jetën e përditshme, është e rëndësishme të kërkojmë këshillim profesional.

Filloni duke pranuar se keni nevojë për mbështetje

Hapi i parë është të pranojmë se nuk mund t’i bëjmë të gjitha, gjatë gjithë kohës.

Shpesh vendosim pritshmëri të larta ndaj vetes, duke u përpjekur të jemi njëkohësisht prindër të përkushtuar, partnerë të vëmendshëm dhe profesionistë të suksesshëm.

Por kapaciteti ynë fizik dhe emocional ka kufij.

Të pranosh se ke nevojë për ndihmë nuk do të thotë të heqësh dorë nga përgjegjësitë. Do të thotë të kuptosh se disa prej tyre mund dhe duhet të ndahen me të tjerët.

Kërkoni ndihmë në mënyrë konkrete

Ndonjëherë, njerëzit përreth nesh nuk e kuptojnë sa të mbingarkuar ndihemi, veçanërisht nëse jemi mësuar t’i përballojmë gjithmonë vetë detyrat.

Prandaj, në vend që të presim që të tjerët ta kuptojnë situatën, mund t’i shprehim nevojat tona në mënyrë të drejtpërdrejtë.

Për shembull, mund t’i kërkojmë partnerit të marrë përsipër përgatitjen e darkës, një familjari të kujdeset për fëmijët për disa orë ose një kolegu të na ndihmojë me një detyrë të caktuar.

Kërkesat konkrete ua bëjnë më të lehtë të tjerëve të kuptojnë çfarë mbështetjeje na nevojitet.

Mos e ngatërroni pushimin me dembelizmin

Në një përditshmëri të mbushur me angazhime, pushimi shpesh konsiderohet diçka që duhet ta meritojmë vetëm pasi të kemi përfunduar të gjitha detyrat.

Megjithatë, pushimi është nevojë themelore për funksionimin fizik dhe mendor.

Mungesa e gjumit dhe stresi i vazhdueshëm mund të ndikojnë në përqendrim, humor dhe aftësinë për të përballuar sfidat.

Ndonjëherë, ndihma që na nevojitet është pikërisht mundësia për të pushuar, pa u ndier fajtorë për detyrat që mbeten të papërfunduara.

Pse prindërit mund ta kenë veçanërisht të vështirë?

Prindërimi shoqërohet me përgjegjësi të vazhdueshme, të cilat nuk përfundojnë me mbylljen e orarit të punës.

Kujdesi për fëmijët, organizimi i shtëpisë dhe shqetësimet për mirëqenien e familjes mund të krijojnë ngarkesë të konsiderueshme mendore dhe emocionale.

Shumë prindër hezitojnë të kërkojnë ndihmë, sepse ndihen sikur duhet t’i përballojnë vetë të gjitha nevojat e fëmijëve.

Megjithatë, ndarja e përgjegjësive dhe mbështetja nga partneri, familjarët apo njerëzit e besuar mund të ndihmojnë në uljen e stresit.

Kujdesi për veten nuk është në kundërshtim me kujdesin për familjen. Përkundrazi, ai është pjesë e rëndësishme e ruajtjes së mirëqenies familjare.

Kur duhet të kërkojmë ndihmë profesionale?

Mbështetja nga familjarët dhe miqtë është e vlefshme, por jo gjithmonë e mjaftueshme.

Nëse ndjenja e mbingarkesës vazhdon për një kohë të gjatë, shoqërohet me ankth të fortë, trishtim të vazhdueshëm ose vështirësi në kryerjen e aktiviteteve të përditshme, konsultimi me një psikolog ose profesionist tjetër të shëndetit mendor mund të jetë i dobishëm.

Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH), mbështetja psikologjike dhe ndërhyrjet e përshtatshme mund t’i ndihmojnë njerëzit të menaxhojnë stresin dhe të zhvillojnë mënyra më të shëndetshme përballimi.

Nuk është e nevojshme të presim derisa situata të bëhet e papërballueshme për të kërkuar ndihmë.

Nuk kemi pse t’i përballojmë të gjitha vetëm

Në një shoqëri ku shpesh vlerësohen produktiviteti dhe pavarësia, mund të harrojmë se mbështetja nga të tjerët është pjesë e natyrshme e jetës njerëzore.

Të gjithë kalojmë periudha kur përgjegjësitë janë më të mëdha sesa energjia dhe koha që kemi në dispozicion.

Të kërkosh ndihmë nuk do të thotë se je i paaftë t’i përballosh sfidat. Do të thotë se po i njeh kufijtë e tu dhe po kujdesesh për mirëqenien tënde.

Ndonjëherë, një bisedë e sinqertë, një përgjegjësi e ndarë apo disa orë pushim mund të jenë fillimi i një ndryshimi të rëndësishëm.