Vitamina B12 është thelbësore për funksionimin normal të sistemit nervor, prodhimin e qelizave të kuqe të gjakut dhe krijimin e ADN-së. Kur organizmi nuk merr mjaftueshëm vitaminë B12 ose nuk e përthith siç duhet, mund të shfaqen simptoma që zhvillohen gradualisht dhe shpesh ngatërrohen me lodhjen e zakonshme ose stresin.
Një nga shenjat më të zakonshme është lodhja e vazhdueshme. Mungesa e vitaminës B12 mund të çojë në anemi, duke bërë që organizmi të mos transportojë mjaftueshëm oksigjen në inde. Si pasojë, personi mund të ndihet pa energji, i dobët dhe të lodhet më shpejt gjatë aktiviteteve të përditshme.
Një tjetër simptomë karakteristike është mpirja ose ndjesia e shpimit me gjilpëra në duar dhe këmbë. Kjo ndodh sepse vitamina B12 është e rëndësishme për shëndetin e nervave, dhe mungesa e saj mund të ndikojë në funksionimin e tyre.
Disa persona mund të kenë vështirësi në përqendrim, harresë ose ndjesinë e “mjegullës mendore”. Në raste më të rënda, mungesa e zgjatur e vitaminës B12 mund të ndikojë edhe në kujtesë dhe funksionet njohëse.
Marramendja, gulçimi gjatë aktivitetit fizik dhe rrahjet e shpejta të zemrës mund të jenë gjithashtu shenja të anemisë së shkaktuar nga mungesa e vitaminës B12.
Ndryshimet në gojë nuk janë të rralla. Disa persona zhvillojnë gjuhë të skuqur, të lëmuar ose të dhimbshme, ulçera në gojë ose ndjesi djegieje.
Mungesa e vitaminës B12 mund të shoqërohet edhe me zbehje të lëkurës, dobësi muskulore dhe, në disa raste, probleme me ekuilibrin ose koordinimin.
Në rrezik më të lartë janë të moshuarit, personat që ndjekin një dietë vegane ose vegjetariane pa suplementim, si dhe ata me sëmundje që ndikojnë në përthithjen e vitaminave, si sëmundja e Crohn-it, sëmundja celiake ose pas disa ndërhyrjeve kirurgjikale në stomak apo zorrë. Edhe përdorimi afatgjatë i disa barnave, si disa ilaçe për uljen e aciditetit të stomakut ose Metformina, mund të ndikojë në përthithjen e vitaminës B12.
Nëse dyshohet për mungesë të vitaminës B12, diagnoza vendoset me analiza gjaku. Trajtimi varet nga shkaku dhe mund të përfshijë ndryshime në ushqyerje, suplemente ose injeksione me vitaminë B12.
Identifikimi dhe trajtimi në kohë janë të rëndësishëm, pasi mungesa e zgjatur e vitaminës B12 mund të shkaktojë dëmtime të sistemit nervor që në disa raste mund të jenë të vështira për t’u rikthyer plotësisht. Për këtë arsye, simptomat e vazhdueshme nuk duhen neglizhuar dhe duhet të vlerësohen nga një profesionist shëndetësor.
