Hekuri është mineral thelbësor për prodhimin e hemoglobinës, proteinës që transporton oksigjenin në gjak. Mungesa e tij mund të çojë në anemi, lodhje, dobësi dhe vështirësi në përqendrim. Vitamina C nuk e zëvendëson hekurin, por mund të ndihmojë organizmin ta përthithë më mirë një pjesë të hekurit që marrim nga ushqimet.

Jo i gjithë hekuri përthithet njësoj

Hekuri në ushqim gjendet në dy forma kryesore. Hekuri hem, i pranishëm në mish, shpendë dhe peshk, përthithet relativisht më lehtë. Hekuri johem, i pranishëm në fasule, thjerrëza, spinaq, drithëra dhe ushqime të fortifikuara, ndikohet më shumë nga përbërësit e tjerë të vaktit. Pikërisht këtu vitamina C mund të bëjë ndryshim.

Si ndihmon vitamina C?

Vitamina C e shndërron hekurin johem në një formë më të tretshme dhe e lehtëson përthithjen e tij në zorrë. Prandaj një vakt me thjerrëza dhe speca të freskët, fasule me domate ose drithëra të fortifikuara me një frut të pasur me vitaminë C mund të jetë zgjedhje e dobishme. Burime të mira të vitaminës C janë agrumet, kivi, luleshtrydhet, brokoli dhe specat.

Çfarë mund ta pengojë përthithjen?

Çaji dhe kafeja përmbajnë polifenole që mund të ulin përthithjen e hekurit johem kur konsumohen bashkë me vaktin. Edhe kalciumi mund të ndikojë në përthithjen e hekurit në kushte të caktuara, megjithëse rëndësia afatgjatë varet nga dieta në tërësi. Për personat me mungesë hekuri, mjeku mund të këshillojë si të organizohen vaktet dhe suplementet.

Kush duhet të ketë kujdes të veçantë?

Fëmijët e vegjël, adoleshentët, gratë me menstruacione të bollshme dhe personat shtatzënë mund të kenë nevoja më të larta për hekur. Dietat që përjashtojnë produktet shtazore kërkojnë planifikim të kujdesshëm, por mund të sigurojnë hekur të mjaftueshëm. Simptomat e anemisë nuk duhen trajtuar vetëm me ndryshime ushqimore pa vlerësim, sepse mungesa e hekurit mund të ketë shkaqe që kërkojnë hetim.

A duhet të marrim suplemente?

Suplementet e hekurit mund të shkaktojnë shqetësime të tretjes dhe marrja e tepërt mund të jetë e rrezikshme, sidomos për fëmijët. Ato duhen përdorur sipas rekomandimit të profesionistit shëndetësor. Kombinimi i ushqimeve me hekur dhe vitaminë C është një strategji e thjeshtë për ushqyerje të mirë, por nuk zëvendëson trajtimin e anemisë së konfirmuar.