Kur nuk ndiheni mirë, ushqimi shpesh është gjëja e fundit që ju shkon në mendje. Mund të mos keni fare oreks ose mund të ndiheni të përzier dhe vetëm mendimi për të ngrënë diçka t’ju shqetësojë stomakun.
Kur bëhet fjalë për ftohjen dhe gripin, qarkullojnë shumë këshilla për ushqimet që duhet të konsumoni dhe ato që duhet të shmangni. Por sa prej tyre janë të bazuara në fakte? A duhet të hani kur keni temperaturë? A e shtojnë produktet e qumështit prodhimin e mukusit? A ndihmon pija me xhenxhefil kundër të përzierave? Dhe a është dieta BRAT zgjidhja e duhur kur stomaku është i shqetësuar?
Gjatë një sëmundjeje, ushqyerja dhe hidratimi janë të rëndësishme për organizmin. Një dietë e ekuilibruar i siguron trupit energjinë dhe lëndët ushqyese që i nevojiten për të funksionuar normalisht dhe për të mbështetur sistemin imunitar.
Kur jeni të sëmurë, nuk është e nevojshme të detyroheni të hani sasi të mëdha ushqimi, por nëse mundeni, përpiquni të konsumoni diçka. Sipas farmacistit klinik Michael J. Brown, në rastin e një infeksioni viral, nuk është domosdoshmërisht ide e mirë të qëndroni pa ngrënë vetëm sepse keni temperaturë. Organizmi ka nevojë për energji dhe lëndë ushqyese ndërsa përballet me infeksionin.
Nëse keni edhe shqetësime të stomakut ose diarre, ushqime të thjeshta dhe të lehta për t’u tretur mund të jenë më të përshtatshme. Dieta BRAT, e cila përfshin banane, oriz, pure molle dhe bukë të thekur, është përdorur tradicionalisht për këtë qëllim. Këto ushqime janë relativisht të buta për stomakun dhe përmbajnë karbohidrate që mund t’i sigurojnë trupit energji. Megjithatë, dieta BRAT nuk siguron të gjitha lëndët ushqyese që i nevojiten organizmit dhe nuk rekomandohet të përdoret si dietë e vetme për një periudhë të gjatë.
Kosi mund të jetë një tjetër zgjedhje e mirë, veçanërisht nëse keni dhimbje fyti. Konsistenca e butë dhe e ftohtë mund të jetë qetësuese, ndërsa disa lloje kosi përmbajnë kultura të gjalla bakteriale, të njohura si probiotikë. Kosi gjithashtu përmban proteina, të cilat ndihmojnë në ruajtjen e energjisë dhe forcës së organizmit.
Frutat dhe perimet janë gjithashtu të dobishme gjatë sëmundjes. Agrumet, si portokallet, grejpfruti dhe mandarinat, janë burime të mira të vitaminës C. Sipas MedlinePlus, vitamina C është një antioksidant që luan rol në funksionimin normal të sistemit imunitar. Megjithatë, ndryshe nga një besim i përhapur, konsumimi i vitaminës C nuk garanton që nuk do të ftoheni. Disa studime sugjerojnë se konsumimi i rregullt i saj mund të ketë një efekt modest në kohëzgjatjen ose ashpërsinë e simptomave të ftohjes tek disa njerëz, ndërsa marrja e vitaminës C vetëm pasi simptomat kanë filluar nuk duket se sjell të njëjtin përfitim.
Vitamina C gjendet edhe në ushqime të tjera, si kivi, luleshtrydhet, mangoja, pjepri dhe perimet me gjethe jeshile. Nëse keni dhimbje fyti, një smoothie me fruta mund të jetë më i lehtë për t’u konsumuar sesa ushqimet e forta.
Zinku është një tjetër mineral i rëndësishëm për funksionimin normal të sistemit imunitar. Ushqime të pasura me zink përfshijnë gocat e detit, mishin, pulën, qiqrat, fasulet dhe disa produkte të qumështit. Megjithatë, kjo nuk do të thotë se marrja e sasive të mëdha të zinkut do ta shërojë gripin apo ftohjen. Nëse po mendoni të përdorni suplemente, veçanërisht në doza të larta, është mirë të konsultoheni me mjekun ose farmacistin.
Hidratimi është veçanërisht i rëndësishëm kur jeni të sëmurë. Temperatura, djersitja, të vjellat ose diarreja mund të rrisin rrezikun e dehidratimit. Uji është zgjedhja më e thjeshtë, por mund të konsumoni edhe lëngje të tjera, si supë ose pije të ngrohta. Në disa raste mund të përdoren edhe pijet me elektrolite, por duhet pasur parasysh se disa prej tyre përmbajnë sasi të larta sheqeri.
Çaji i ngrohtë mund të jetë gjithashtu një mënyrë e mirë për të marrë lëngje dhe për të qetësuar fytin. Çaji me xhenxhefil mund të ndihmojë në lehtësimin e të përzierave tek disa persona, ndërsa çaji i mentës mund të japë një ndjesi lehtësimi në rast të hundëve të bllokuara. Megjithatë, këto pije nuk duhet të konsiderohen si kurë për gripin apo ftohjen. Gjithashtu, është mirë të kontrolloni sasinë e sheqerit të shtuar në çajrat e gatshëm.
Nga ana tjetër, disa ushqime dhe pije mund t’ju bëjnë të ndiheni më keq. Ushqimet shumë të yndyrshme, si patatet e skuqura, ushqimet e skuqura ose picat, mund të jenë më të vështira për t’u tretur, sidomos nëse keni të përziera ose shqetësime të stomakut. Në këto raste, ushqimet më të thjeshta dhe më pak të yndyrshme mund të tolerohen më mirë.
Edhe produktet e qumështit nuk kanë nevojë të shmangen automatikisht. Nuk ka prova të forta se qumështi, djathi apo akullorja e bëjnë organizmin të prodhojë më shumë mukus. Megjithatë, disa persona mund të ndihen më të parehatshëm pas konsumimit të tyre kur janë të sëmurë, ndaj zgjedhja mund të varet edhe nga mënyra se si reagon organizmi juaj.
Alkooli është më mirë të shmanget gjatë sëmundjes, pasi mund të kontribuojë në dehidratim dhe mund të ndërveprojë me disa barna që përdoren për trajtimin e simptomave të ftohjes dhe gripit. Edhe pijet me shumë kafeinë mund të mos jenë zgjedhja më e mirë nëse nuk po merrni mjaftueshëm lëngje, veçanërisht nëse keni të vjella ose diarre.
Në fund të fundit, nuk ekziston një ushqim i vetëm që mund ta largojë gripin ose ftohjen. Qëllimi është t’i siguroni trupit lëngje dhe energji në mënyrën që e toleroni më mirë. Nëse nuk keni oreks, nuk është e nevojshme ta detyroni veten të hani një vakt të madh. Mund të filloni me sasi të vogla dhe ushqime të thjeshta, si supë, bukë të thekur, banane, kos ose fruta.
Sipas SingleCare më e rëndësishmja është të qëndroni të hidratuar dhe të dëgjoni sinjalet e trupit. Nëse simptomat janë të rënda, zgjasin më shumë se sa pritet, nuk jeni në gjendje të mbani lëngjet, keni shenja të dehidratimit ose keni vështirësi në frymëmarrje, duhet të kërkoni këshillë mjekësore.
