Pse gjumi lidhet me urinë?

Pas një nate me pak gjumë, shumë njerëz vërejnë se kërkojnë më shpesh ushqime të ëmbla ose të yndyrshme. Kjo nuk është thjesht çështje vullneti. Gjumi ndikon në sinjalet biologjike të urisë dhe ngopjes, në vëmendjen tonë dhe në mënyrën si marrim vendime për ushqimin. Sipas Qendrave Amerikane për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve (CDC), gjumi i pamjaftueshëm lidhet me rrezik më të lartë për probleme metabolike, megjithëse lidhja nuk shpjegohet vetëm nga oreksi.

Hormonet dhe zgjedhjet ushqimore

Grelina është një hormon që ndihmon në nxitjen e urisë, ndërsa leptina lidhet me sinjalizimin e rezervave energjetike dhe ngopjes. Studimet eksperimentale mbi kufizimin e gjumit kanë vërejtur ndryshime në këto sinjale, por rezultatet nuk janë të njëjta në çdo studim. Një mekanizëm tjetër është ndikimi i lodhjes në sistemet e shpërblimit në tru: ushqimet shumë të shijshme mund të duken më tërheqëse kur jemi të pagjumë.

Pse hamë më shumë kur jemi të lodhur?

Mungesa e gjumit mund të zgjasë kohën kur jemi zgjuar dhe, rrjedhimisht, mundësitë për të ngrënë. Lodhja mund të ulë durimin për të përgatitur ushqim dhe të na shtyjë drejt produkteve të gatshme. Në disa studime të kontrolluara, personat me gjumë të kufizuar kanë konsumuar më shumë kalori, veçanërisht nga ushqimet mes vakteve. Kjo nuk do të thotë se çdo natë e keqe shkakton shtim në peshë.

Çfarë mund të bëjmë?

Të rriturit zakonisht kanë nevojë për të paktën shtatë orë gjumë në natë, megjithëse nevojat individuale ndryshojnë. Ndihmon një orar i qëndrueshëm fjetjeje, kufizimi i kafeinës në orët e vona, një ambient i errët dhe i qetë dhe shmangia e ekraneve menjëherë para gjumit. Në ditët kur jemi të lodhur, vakte të rregullta me proteina, fibra dhe ujë mund të ndihmojnë të mos mbështetemi vetëm te ushqimet e shpejta.

Kur kërkohet vlerësim?

Nëse pagjumësia zgjat, shoqërohet me gërhitje të fortë, ndërprerje të frymëmarrjes gjatë natës ose përgjumje që pengon jetën e përditshme, duhet konsultuar mjeku. Kujdesi për gjumin është pjesë e kujdesit për ushqyerjen dhe shëndetin, jo një zëvendësim i tij.