Vrapimi për ta kapur autobusin, ngjitja e shkallëve në vend të përdorimit të ashensorit apo mbajtja e çantave të rënda gjatë blerjeve mund të duken si veprime të zakonshme, por ato mund të kenë ndikim pozitiv në shëndetin kardiovaskular.
Një studim i fundit ka treguar se periudha shumë të shkurtra të aktivitetit fizik intensiv, të përfshira në rutinën e përditshme, mund të ndihmojnë në uljen e rrezikut për sëmundje të zemrës. Ky koncept njihet si VILPA (aktivitet fizik i vrullshëm me ndërprerje gjatë jetës së përditshme) dhe synon ta bëjë ushtrimin pjesë të aktiviteteve të zakonshme, pa pasur nevojë domosdoshmërisht për palestër apo stërvitje të planifikuar.
Në një studim ku morën pjesë më shumë se 22 mijë persona me moshë mesatare 62 vjeç, studiuesit analizuan ndikimin e këtyre momenteve të shkurtra të aktivitetit fizik. Pjesëmarrësit përdorën akselerometra për një javë për të matur nivelin e lëvizjes dhe më pas u monitoruan për rreth tetë vite.
Rezultatet treguan se te gratë joaktive, rreth 3.4 minuta aktivitet intensiv në ditë lidhej me një ulje deri në 45% të rrezikut për sëmundje kardiovaskulare. Studiuesit vunë re gjithashtu ulje të rrezikut për infarkt të miokardit dhe dështim të zemrës.
Borja del Pozo, studiues në Universitetin e Cádiz dhe një nga autorët e studimit, shpjegon se që këto aktivitete të kenë intensitet, personi duhet të ndiejë rritje të frymëmarrjes gjatë kryerjes së tyre. Sipas tij, ideja kryesore është që njerëzit të gjejnë mënyra për të përfshirë momente të shkurtra aktiviteti në ditën e tyre.
Megjithatë, disa ekspertë paralajmërojnë se këto minuta të shkurtra nuk duhet të konsiderohen zëvendësim për ushtrimet e rregullta. Inés García, studiuese në Qendrën Kombëtare Spanjolle për Kërkimet Kardiovaskulare, thekson se 3.4 minuta aktivitet janë një kohë shumë e shkurtër dhe se përfitimet më të mëdha vijnë nga një nivel më i lartë i aktivitetit fizik.
Një nga shpjegimet e mundshme për rezultatet e studimit është se përsëritja e rregullt e këtyre momenteve intensive mund të përmirësojë aftësinë kardiorespiratore, e cila lidhet ngushtë me rrezikun për sëmundje kardiovaskulare. Personat me një nivel të ulët të fitnesit aerobik kanë më shumë gjasa të përballen me probleme të zemrës.
Manuel Anguita, përfaqësues i Shoqatës Spanjolle të Kardiologjisë, thekson se edhe pse çdo lloj aktiviteti fizik është më i mirë se mungesa e tij, rritja e sasisë së ushtrimeve sjell përfitime më të mëdha. Organizata Botërore e Shëndetësisë rekomandon 75 deri në 150 minuta aktivitet intensiv aerobik në javë për të rriturit.
Ekspertët pajtohen se aktivitetet e shkurtra si VILPA janë një mënyrë plotësuese për të rritur lëvizjen, por nuk zëvendësojnë stërvitjen e organizuar. Megjithatë, fakti që ato nuk kërkojnë kohë të madhe, pajisje apo anëtarësim në palestër mund t’i ndihmojë shumë njerëz që kanë vështirësi ta përfshijnë aktivitetin fizik në jetën e tyre.
Një studim tjetër i vitit 2022, i udhëhequr nga Emmanuel Stamatakis, lidhi tre deri në katër minuta aktivitet intensiv në ditë me një ulje të rrezikut të vdekshmërisë nga të gjitha shkaqet. Studiuesit vunë re gjithashtu se disa periudha të shkurtra aktiviteti gjatë ditës mund të ndihmojnë në uljen e rrezikut nga sëmundjet kardiovaskulare.
Megjithatë, kërkuesit theksojnë se nevojiten më shumë studime për të kuptuar plotësisht ndikimin e këtij modeli aktiviteti në grupe të ndryshme të popullsisë. Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë, një në katër të rritur në botë nuk arrin nivelet e rekomanduara të aktivitetit fizik.
Për këtë arsye, studiuesit e konsiderojnë VILPA një qasje interesante për t’i bërë njerëzit më aktivë në jetën e përditshme. Edhe lëvizjet e vogla, kur bëhen rregullisht, mund të jenë një hap i rëndësishëm drejt një shëndeti më të mirë.
