Kripa është pjesë e gatimit të përditshëm, por sasia që konsumojmë shpesh është më e madhe nga sa mendojmë. Një pjesë e konsiderueshme e natriumit nuk vjen nga kripa që shtojmë në tavolinë, por nga ushqimet e përpunuara, buka, djathërat e kripur, salcat dhe produktet e gatshme.
Pse organizmit i duhet natriumi?
Natriumi ndihmon në ruajtjen e ekuilibrit të lëngjeve dhe në funksionimin e nervave e muskujve. Problemi lind kur merret në tepricë. Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH), të rriturit duhet të konsumojnë më pak se 2 gramë natrium në ditë, që korrespondon me më pak se 5 gramë kripë, afërsisht një lugë çaji nga të gjitha burimet së bashku.
Ndikimi në tensionin e gjakut
Natriumi i tepërt mund të rrisë presionin e gjakut, sidomos te personat e ndjeshëm ndaj kripës. Tensioni i lartë shpesh nuk jep simptoma, por me kalimin e kohës rrit rrezikun për sëmundje të zemrës, goditje në tru dhe dëmtim të veshkave. Ulja e konsumit të natriumit është një nga masat e rekomanduara për mbrojtjen e shëndetit kardiovaskular.
Ku fshihet kripa?
Sallamet, ushqimet e konservuara, patatinat, supat e gatshme dhe disa produkte furre mund të përmbajnë shumë natrium. Edhe ushqimet që nuk duken të kripura mund të kontribuojnë në sasinë ditore. Leximi i etiketës ushqimore ndihmon për të krahasuar produkte të ngjashme dhe për të zgjedhur ato me më pak natrium.
Si ta zvogëlojmë pa humbur shijen?
Përdorni më shpesh erëza, hudhër, limon dhe barishte aromatike; zvogëlojeni gradualisht kripën gjatë gatimit; shpëlani konservat kur është e përshtatshme; dhe kufizoni ushqimet shumë të përpunuara. Për fëmijët, sasia e rekomanduar është më e ulët dhe ndryshon sipas moshës. Familjet mund të ndikojnë në preferencat e shijes duke mos e bërë kripën përbërësin kryesor të çdo vakti.
A është kripa e detit më e sigurt?
Kripa e detit, kripa rozë dhe kripa e zakonshme përmbajnë natrium. Ndryshimet në shije apo përmbajtje mineralesh nuk e bëjnë konsumimin e tepërt të tyre të padëmshëm. Për shumicën e familjeve, kripa e jodizuar në sasi të moderuar mbetet një zgjedhje praktike, ndërsa personat me sëmundje të caktuara duhet të ndjekin këshillat individuale të mjekut.
