Flemë për disa orë, por në mëngjes zgjohemi sikur nuk kemi pushuar fare. Jemi të lodhur, kemi dhimbje koke, e kemi të vështirë të përqendrohemi dhe gjatë ditës mezi i mbajmë sytë hapur.
Ndonjëherë shkaku nuk është thjesht mungesa e gjumit. Mund të jetë apnea e gjumit, një çrregullim që shkakton ndërprerje të përsëritura të frymëmarrjes gjatë gjumit.
Çfarë ndodh gjatë apnesë së gjumit?
Gjatë gjumit, muskujt e fytit relaksohen. Te apnea obstruktive e gjumit, rrugët e sipërme të frymëmarrjes mund të ngushtohen ose të bllokohen përkohësisht.
Si rezultat, frymëmarrja ndalon ose zvogëlohet për pak çaste. Truri e kupton se oksigjeni po ulet dhe e zgjon pjesërisht personin për ta rikthyer frymëmarrjen.
Këto zgjime mund të jenë aq të shkurtra sa personi nuk i kujton në mëngjes.
Procesi mund të përsëritet shumë herë gjatë një nate dhe ta pengojë gjumin të jetë vërtet çlodhës.
Gërhitja është një nga shenjat më të zakonshme
Gërhitja e fortë dhe e vazhdueshme është një nga shenjat që mund të lidhet me apnenë obstruktive të gjumit.
Por është e rëndësishme të dihet se jo çdo person që gërhet ka apne të gjumit dhe jo çdo person me apne gërhet domosdoshmërisht.
Një shenjë tjetër mund të jetë kur partneri vëren se personi ndalon së marrë frymë për disa sekonda dhe më pas fillon përsëri, ndonjëherë me një zë të fortë ose me ndjesinë sikur po mbytet.
Cilat janë shenjat gjatë ditës?
Apnea e gjumit mund të ndikojë edhe shumë pasi zgjohemi.
Disa nga shenjat mund të jenë:
- përgjumje e madhe gjatë ditës;
- lodhje edhe pas një nate të plotë gjumi;
- dhimbje koke në mëngjes;
- vështirësi në përqendrim;
- irritim ose ndryshime të humorit;
- zgjime të shpeshta gjatë natës;
- gojë e thatë në mëngjes.
Personi mund të mendojë se thjesht “nuk fle mirë”, pa e kuptuar se problemi po ndodh gjatë gjumit.
Kush është më i rrezikuar?
Apnea e gjumit mund të shfaqet te njerëz të ndryshëm dhe nuk prek vetëm personat me mbipeshë.
Rreziku mund të rritet me moshën, peshën e tepërt, disa karakteristika anatomike të rrugëve të frymëmarrjes, historinë familjare dhe disa faktorë të tjerë.
Edhe gratë mund të preken, megjithëse simptomat nuk janë gjithmonë aq tipike sa gërhitja e fortë dhe ndërprerjet e frymëmarrjes.
Pse nuk duhet neglizhuar?
Kur apnea e gjumit mbetet e patrajtuar, ndërprerjet e përsëritura të frymëmarrjes dhe gjumi i fragmentuar mund të ndikojnë në shëndetin dhe funksionimin gjatë ditës.
Apnea e moderuar ose e rëndë e patrajtuar lidhet me një rrezik më të lartë për probleme si presioni i lartë i gjakut dhe sëmundjet kardiovaskulare.
Për më tepër, përgjumja gjatë ditës mund të ndikojë në punë, përqendrim dhe sigurinë gjatë drejtimit të automjetit.
Si diagnostikohet?
Nëse ekziston dyshimi për apne të gjumit, mjeku mund të rekomandojë një studim të gjumit.
Në varësi të rastit, kjo mund të bëhet në një klinikë të specializuar ose, për disa persona, me një pajisje që përdoret në shtëpi gjatë natës.
Testi ndihmon të përcaktohet nëse frymëmarrja ndërpritet gjatë gjumit dhe sa shpesh ndodh kjo.
A trajtohet apnea e gjumit?
Po. Trajtimi varet nga lloji dhe ashpërsia e apnesë.
Për disa persona mund të rekomandohen ndryshime në stilin e jetesës, ndërsa në raste të tjera përdoren pajisje që mbajnë rrugët e frymëmarrjes të hapura gjatë gjumit, si CPAP. Në raste të caktuara mund të përdoren edhe pajisje orale ose trajtime të tjera.
Kur duhet të kërkojmë ndihmë?
Nëse gërhitni shumë, zgjoheni duke marrë frymë me vështirësi, dikush ju tregon se ndaloni frymëmarrjen gjatë gjumit ose jeni vazhdimisht të përgjumur gjatë ditës, ia vlen të flisni me mjekun.
Apnea e gjumit nuk është thjesht “gërhitje e fortë”. Është një çrregullim i frymëmarrjes gjatë gjumit që mund të ndikojë në cilësinë e jetës dhe në shëndetin e përgjithshëm — dhe, kur diagnostikohet, mund të trajtohet.











