Shpesh dëgjojmë se mëngjesi është vakti më i rëndësishëm i ditës. Për shumë njerëz, ai konsiderohet mënyra më e mirë për ta nisur ditën me energji, ndërsa të tjerë preferojnë ta anashkalojnë për shkak të mungesës së kohës ose oreksit.

Por çfarë thotë shkenca? A është mëngjesi vërtet më i rëndësishëm se dreka dhe darka, apo rëndësi më të madhe ka mënyra si ushqehemi gjatë gjithë ditës?

Çfarë ndodh me organizmin kur hamë mëngjes?

Pas disa orësh gjumë, organizmi ka kaluar një periudhë pa marrë ushqim. Gjatë kësaj kohe, ai vazhdon të përdorë energji për funksionet jetësore.

Konsumimi i mëngjesit i siguron trupit energji dhe lëndë ushqyese që mund të ndihmojnë në përqendrim, aktivitet fizik dhe kryerjen e detyrave të përditshme.

Sipas Shkollës së Shëndetit Publik të Universitetit të Harvardit, cilësia e ushqimeve që konsumojmë në mëngjes është një faktor i rëndësishëm për përfitimet shëndetësore.

Një mëngjes i pasur me fibra, proteina dhe yndyrna të shëndetshme mund të ndihmojë në ruajtjen e ndjenjës së ngopjes për më gjatë.

A është mëngjesi i domosdoshëm për të gjithë?

Edhe pse mëngjesi mund të jetë pjesë e një rutine të shëndetshme, nuk ka prova të mjaftueshme që ai është domosdoshmërisht vakti më i rëndësishëm për çdo person.

Disa njerëz ndihen më energjikë kur hanë herët, ndërsa të tjerë nuk kanë oreks menjëherë pas zgjimit.

Studimet tregojnë se ndikimi i mëngjesit varet nga disa faktorë, përfshirë cilësinë e ushqimit, nevojat individuale dhe zakonet e përgjithshme të të ushqyerit.

Prandaj, më e rëndësishme sesa respektimi i një orari të caktuar është që organizmi të marrë mjaftueshëm energji dhe lëndë ushqyese gjatë ditës.

A ndihmon mëngjesi në kontrollin e peshës?

Për shumë vite është besuar se konsumimi i mëngjesit ndihmon automatikisht në humbjen ose kontrollin e peshës trupore.

Megjithatë, hulumtimet nuk e mbështesin plotësisht këtë ide.

Një përmbledhje e studimeve klinike e publikuar në revistën shkencore BMJ ka treguar se konsumimi i mëngjesit nuk garanton humbje peshe dhe se anashkalimi i tij nuk shkakton domosdoshmërisht shtim në peshë.

Kontrolli i peshës ndikohet nga shumë faktorë, si sasia dhe cilësia e ushqimit, aktiviteti fizik, gjumi dhe gjendja shëndetësore.

Pse mëngjesi është veçanërisht i rëndësishëm për fëmijët?

Te fëmijët, një mëngjes i ekuilibruar mund të ndihmojë në plotësimin e nevojave ditore për energji dhe lëndë ushqyese.

Sipas Qendrave Amerikane për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve (CDC), konsumimi i një mëngjesi të shëndetshëm lidhet me përqendrim, kujtesë dhe rezultate më të mira në mësim.

Megjithatë, këto lidhje nuk nënkuptojnë se mëngjesi është faktori i vetëm që ndikon në suksesin shkollor.

Prindërit mund t’u ofrojnë fëmijëve ushqime të larmishme, duke respektuar oreksin dhe nevojat e tyre sipas moshës.

Çfarë duhet të përmbajë një mëngjes i shëndetshëm?

Një mëngjes i ekuilibruar mund të përfshijë ushqime nga disa grupe ushqimore:

• Proteina: vezë, kos natyral, djathë ose burime të tjera proteinash.
• Drithëra integrale: tërshërë, bukë integrale ose produkte të tjera të pasura me fibra.
• Fruta dhe perime: fruta të freskëta, domate, kastravec ose perime të stinës.
• Yndyrna të shëndetshme: arra, fara ose avokado, sipas moshës dhe nevojave individuale.

Për shembull, një kombinim i tërshërës me kos dhe fruta, ose i vezëve me bukë integrale dhe perime, mund të jetë një zgjedhje e mirë.

Nga ana tjetër, produktet me shumë sheqer të shtuar, si disa drithëra të ëmbëlsuara dhe produkte të paketuara, është mirë të konsumohen më rrallë.

Po nëse nuk kemi oreks në mëngjes?

Mungesa e oreksit menjëherë pas zgjimit nuk është domosdoshmërisht shenjë e një problemi shëndetësor.

Për disa persona mund të funksionojë më mirë një vakt i vogël, ndërsa të tjerë preferojnë të hanë pak më vonë.

Megjithatë, fëmijët, gratë shtatzëna dhe personat me gjendje të caktuara shëndetësore, veçanërisht ata që përdorin barna që mund të ulin sheqerin në gjak, mund të kenë nevoja specifike lidhur me orarin e vakteve.

Në këto raste, këshillimi me profesionistët shëndetësorë është i rëndësishëm.

Rëndësi ka cilësia e ushqimit, jo vetëm ora kur hamë

Mëngjesi mund të jetë një mënyrë e mirë për ta nisur ditën dhe për të siguruar lëndë ushqyese të rëndësishme, por nuk është një rregull universal që vlen njësoj për të gjithë.

Një mëngjes i pasur me sheqer dhe me pak vlera ushqyese nuk bëhet automatikisht i shëndetshëm vetëm sepse konsumohet në fillim të ditës.

Më shumë sesa të pyesim nëse mëngjesi është vakti më i rëndësishëm, duhet të kujdesemi që të gjitha vaktet tona të jenë të ekuilibruara dhe t’u përshtaten nevojave të organizmit.