Kujdesi për fëmijët, prindërit e moshuar apo familjarët që kanë nevojë për mbështetje shpesh bëhet pjesë e pandashme e përditshmërisë. Megjithatë, kur përgjegjësitë nuk ndalen, koha për gjumë, ushqim, miqësi dhe pushim mund të zvogëlohet. Të kujdesesh për veten nuk do të thotë të kujdesesh më pak për të tjerët.
Kur lodhja bëhet e vazhdueshme
Shenjat e mbingarkesës mund të përfshijnë irritim, lodhje të pandërprerë, vështirësi në përqendrim, ndryshime të gjumit dhe ndjenjën se nuk po bëjmë kurrë mjaftueshëm. Disa njerëz ndihen fajtorë kur pushojnë, sepse e lidhin vlerën e tyre me gatishmërinë për t’u përgjigjur gjithmonë.
Pse kufijtë janë të rëndësishëm?
Kufijtë nuk janë refuzim i dashurisë. Ata na ndihmojnë të dallojmë çfarë mund të bëjmë realisht dhe kur duhet të kërkojmë ndihmë. Një fjali si “Sot mund të ndihmoj për një orë, por jo gjatë gjithë pasdites” mund të jetë më e dobishme sesa një premtim që na shteron.
Hapa të vegjël, jo një rutinë perfekte
Mund të fillojmë me një vakt pa nxitim, dhjetë minuta ecje, një telefonatë me mikun ose një orar të qëndrueshëm gjumi. Ndani detyrat mes familjarëve dhe pranoni ndihmë konkrete. Kur kujdesi është afatgjatë, kërkoni shërbime komunitare ose mbështetje profesionale, nëse janë të disponueshme.
Kur të kërkojmë mbështetje?
Nëse ndiheni vazhdimisht të dëshpëruar, të izoluar ose nuk arrini të funksiononi si zakonisht, bisedoni me një profesionist të shëndetit mendor. Mbështetja nuk duhet të presë deri në një krizë. Një familje përfiton kur edhe personi që kujdeset për të tjerët ka hapësirë për t’u rikuperuar.
Kujdesi i vazhdueshëm ka edhe kosto emocionale
Sipas Institutit Kombëtar Amerikan për Plakjen (NIA), kujdestarët familjarë mund të përjetojnë stres, lodhje dhe vështirësi në ruajtjen e shëndetit të tyre. Kur çdo ditë organizohet rreth nevojave të dikujt tjetër, pushimi fillon të duket si luks. Mirëpo, nevojat personale nuk zhduken: gjumi, ushqimi, lëvizja dhe marrëdhëniet shoqërore mbeten pjesë e kujdesit bazë për shëndetin.
Ndihma nuk duhet të kërkohet vetëm në krizë
Një mënyrë praktike është ndarja e përgjegjësive në detyra konkrete. Në vend të kërkesës së përgjithshme “më ndihmo pak”, mund të kërkohet që një familjar të marrë përsipër blerjet, transportin ose kujdesin për një orë të caktuar. Edhe mbështetja nga miqtë, shërbimet komunitare apo profesionistët mund të zvogëlojë mbingarkesën. Pushimi i planifikuar është më i lehtë për t’u realizuar sesa pushimi që lihet për “kur të mbetet kohë”.
Kur duhet mbështetje profesionale
Nëse lodhja shoqërohet për javë me pagjumësi, ankth, humbje interesi, ndjenjë dëshpërimi ose vështirësi për të funksionuar, këshillimi me mjekun apo psikologun është i arsyeshëm. Mbështetja nuk është tregues i mungesës së përkushtimit ndaj familjes; është mënyrë për të ruajtur aftësinë për të dhënë kujdes në mënyrë të qëndrueshme.













