Tensioni i gjakut shpesh është më i lartë në mëngjes për shkak të ritmit natyror cirkadian të trupit tuaj. Disa orë pas zgjimit, tensioni arrin kulmin, por zakonisht stabilizohet gjatë pjesës tjetër të ditës. Megjithatë, vlerat jashtëzakonisht të larta mund të sinjalizojnë rreziqe të mundshme kardiovaskulare. Kuptimi i këtij modeli mund t’ju ndihmojë të menaxhoni shëndetin tuaj duke rregulluar faktorët e stilit të jetesës dhe kohën e marrjes së barnave.

Si ndryshon tensioni i gjakut nga nata në ditë?

Tensioni i gjakut ndryshon nga një person te tjetri dhe luhatet gjatë ditës, i ndikuar nga aktiviteti fizik, koha e marrjes së barnave dhe gjendja e përgjithshme shëndetësore.

Zakonisht, tensioni i gjakut është më i ulët gjatë gjumit dhe më pas rritet kur zgjoheni. Kjo është e zakonshme te “dippers”, që zakonisht janë persona të rinj dhe të shëndetshëm.

Modele më pak të zakonshme të tensionit të gjakut përfshijnë:

“Non-dippers” janë persona te të cilët tensioni i gjakut gjatë natës dhe ditës nuk ndryshon shumë. Vlerat e tyre mbeten pothuajse të njëjta gjatë gjithë ditës dhe natës.

“Reverse dippers” janë persona që kanë tension më të lartë gjatë natës kur flenë dhe më të ulët gjatë ditës kur janë zgjuar.

Pse më rritet tensioni i gjakut në mëngjes?

Ora e brendshme e trupit tuaj, e njohur si ritmi cirkadian, luan rol të rëndësishëm në ndryshimet e tensionit të gjakut gjatë ditës. Ky ritëm lidhet me uljen e tensionit gjatë natës dhe rritjen e tij në mëngjes, të ndikuara nga pjesë të ndryshme të trurit, gjëndrat dhe hormonet.

Faktorët shëndetësorë dhe të stilit të jetesës që mund të ndikojnë në modelet e tensionit të gjakut përfshijnë:

• Çrregullimet e gjumit

• Puna me ndërrime

• Koha e vakteve

• Cikli i dritës dhe errësirës

• Rritja e inflamacionit në trup

• Nivelet jonormale të melatoninës

• Temperatura e ambientit

• Zhurma

Studimet tregojnë se koha e ushtrimeve fizike dhe zgjimi herët mund të ndikojnë në tensionin e gjakut, por këto modele ndryshojnë nga personi në person.

Një studim i vitit 2022 zbuloi se gratë që ushtroheshin në mëngjes kishin tension më të ulët krahasuar me ato që ushtroheshin në mbrëmje. Tek burrat, ushtrimet në mbrëmje çonin në tension më të ulët sesa ushtrimet në mëngjes.

Si ndikon hipertensioni i mëngjesit në shëndetin tuaj?

Tensioni i lartë i gjakut është i dëmshëm në çdo kohë. Megjithatë, ekzistojnë prova që tensioni i lartë në mëngjes mund të rrisë rrezikun për sulm në zemër ose goditje në tru.

Ka edhe studime që sugjerojnë se rënia e theksuar e tensionit gjatë natës mund të jetë një tregues më i fortë i problemeve kardiovaskulare sesa rritja e tensionit në mëngjes.

Shkaqet e hipertensionit të mëngjesit

Rritja e tensionit të gjakut në mëngjes është deri diku normale, por vlerat mbi normalen janë shqetësuese. Përveç modeleve natyrore të trupit, edhe faktorë të tjerë mund ta shkaktojnë këtë rritje.

Barnat

Çdo bar ka efektet e veta dhe disa prej tyre mund të shkaktojnë ndryshime në tensionin e gjakut. Këto përfshijnë:

• Alkoolin

• Antidepresivët

• Antipsikotikët

• Kontraceptivët

• Kafeinën

• Kortikosteroidet

• Dekongjestantët

• Barnat antiinflamatore josteroidale (NSAIDs), si Advil ose Motrin (ibuprofen)

Nëse vini re tension të lartë pas përdorimit të këtyre substancave, bisedoni me ekipin tuaj shëndetësor për orarin e marrjes së barnave dhe efektet e mundshme anësore.

Duhet të merrni parasysh edhe kohën kur merrni barnat për tensionin. Nëse vini re vlera më të larta në mëngjes, konsultohuni me mjekun për kohën më të përshtatshme të marrjes së tyre.

Faktorët e stilit të jetesës

Rutinat dhe zakonet e përditshme mund të ndikojnë në tensionin e gjakut në mëngjes. Daljet e vona, konsumimi i alkoolit ose drogave në mbrëmje, çrregullimet e gjumit dhe aktivitetet deri natën vonë mund të kontribuojnë në këtë problem.

Nëse përjetoni hipertension në mëngjes, rishikoni zgjedhjet e stilit të jetesës. Sigurohuni që të flini mjaftueshëm dhe kufizoni përdorimin e alkoolit dhe drogave për të ndihmuar në kontrollin e tensionit të lartë.

Gjendjet mjekësore

Përveç tensionit të lartë kronik, ekzistojnë edhe gjendje të tjera ose faktorë shëndetësorë që mund të rrisin tensionin e gjakut në mëngjes. Një prej tyre është nevoja për të marrë barna që mund të shkaktojnë rritje të tensionit. Por edhe pa barna, disa gjendje si apnea e gjumit mund të rrisin rrezikun për tension jonormalisht të lartë në mëngjes.

Faktorët e rrezikut për hipertensionin e mëngjesit

Vlerat më të larta të tensionit në mëngjes janë në fakt mjaft normale te personat e rinj dhe të shëndetshëm. Megjithatë, tensioni tepër i lartë në mëngjes është lidhur me probleme serioze shëndetësore, veçanërisht te të moshuarit.

Nëse tensioni juaj në mëngjes po rritet me kalimin e moshës ose shfaqet së bashku me probleme të tjera kronike shëndetësore, bisedoni me ekipin tuaj shëndetësor për të përmirësuar kontrollin e shëndetit kardiovaskular dhe për të parandaluar emergjenca si sulmi në zemër ose goditja në tru.

Cilat simptoma tregojnë tension të lartë të gjakut?

Tensioni i lartë shpesh quhet “vrasësi i heshtur” sepse mund të zhvillohet pa simptoma të dukshme.

Personat që përjetojnë simptoma mund të kenë:

• Dhimbje në gjoks

• Marramendje

• Dhimbje koke

• Vështirësi në frymëmarrje

• Ndryshime në shikim

Në shumë raste, këto simptoma shfaqen vetëm kur tensioni arrin nivele të rrezikshme. Nëse po përjetoni këto simptoma, mund të jeni duke kaluar një krizë hipertensive. Në këto raste, tensioni mund të arrijë 180/120 ose më shumë. Kërkohet trajtim i menjëhershëm mjekësor për të parandaluar ngjarje potencialisht fatale si sulmi në zemër ose goditja në tru.

Si diagnostikohet hipertensioni i mëngjesit?

Jo të gjithë e matin tensionin e gjakut në shtëpi dhe shumë persona mund të mos e dinë që kanë hipertension. Shumica diagnostikohen gjatë kontrolleve rutinë te mjeku i familjes. Mund të diagnostikoheni me tension të lartë nëse keni vlera të larta në më shumë se një ose dy vizita.

Nëse ekipi juaj shëndetësor dyshon se tensioni juaj luhatet ose rritet në periudha të ndryshme të ditës, mund t’ju rekomandohet ta matni rregullisht në shtëpi. Madje, mund të përfshiheni edhe në programe të monitorimit në distancë ose telemjekësisë. Në këto raste, ju do të matni tensionin dhe tregues të tjerë jetësorë në shtëpi, ndërsa rezultatet do të monitorohen nga ekipi juaj shëndetësor.

Cilat janë opsionet e trajtimit?

Tensioni i lartë trajtohet me kombinim të ndryshimeve në dietë dhe stil jetese, si edhe me barna. Ndryshimet në ushqyerje dhe stil jetese zakonisht janë zgjedhja e parë, sidomos nëse tensioni është i rritur por ende jo në nivele të rrezikshme.

Nëse tensioni juaj është tashmë i lartë ose po shkakton probleme të tjera shëndetësore, është e rëndësishme të merrni trajtim të shpejtë dhe efektiv.

Mjeku mund t’ju përshkruajë një ose më shumë barna për uljen e tensionit, por ato duhet të kombinohen me ushqim të shëndetshëm dhe ndryshime në stilin e jetesës.

Hapat për të parandaluar tensionin e lartë në mëngjes

Vlerat e tensionit priren të jenë më të larta në mëngjes, ndaj nëse po e monitoroni tensionin për një arsye të caktuar, mund të jetë e dobishme ta matni si në mëngjes ashtu edhe në mbrëmje për krahasim.

Nuk mund të bëni shumë për të kontrolluar orën biologjike të trupit dhe ndikimin e saj në tensionin e gjakut, por masat e përgjithshme për shëndetin e zemrës, si ushqyerja e balancuar dhe aktiviteti fizik i rregullt, mund t’ju ndihmojnë ta mbani tensionin në nivele të sigurta.