Hën, Nën 16, 2026
Banner Top
Banner Top
Astma te të rriturit: cilat simptoma ngatërrohen me lodhjen? 

Astma mund të fillojë edhe në moshë madhore 

Astma është një sëmundje kronike inflamatore e rrugëve të frymëmarrjes, e cila mund të shkaktojë ngushtim të përkohshëm të tyre. Edhe pse shpesh lidhet me fëmijërinë, ajo mund të shfaqet ose të diagnostikohet për herë të parë te të rriturit. Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH), simptomat e zakonshme përfshijnë kollën, fishkëllimën gjatë frymëmarrjes, shtrëngimin në gjoks dhe vështirësinë në frymëmarrje. 

Kur lodhja fsheh vështirësinë në frymëmarrje 

Disa persona vërejnë se lodhen më shpejt gjatë ecjes, ngjitjes së shkallëve ose ushtrimeve, por ia atribuojnë mungesës së kondicionit fizik apo stresit. Të tjerë kanë kollë të vazhdueshme natën ose herët në mëngjes, pa fishkëllimë të dukshme. Astma nuk është shpjegimi i vetëm për këto simptoma: anemia, sëmundjet e zemrës, infeksionet dhe probleme të tjera pulmonare mund të duken ngjashëm. Për këtë arsye, vetëdiagnostikimi nuk mjafton. 

Çfarë mund t’i nxisë simptomat 

Pluhuri, tymi i duhanit, ndotja e ajrit, alergjenët, ajri i ftohtë, infeksionet virale dhe aktiviteti fizik mund të jenë nxitës. Te disa persona simptomat ndryshojnë nga dita në ditë. Sipas udhëzimeve të Iniciativës Globale për Astmën (GINA), diagnoza kërkon histori tipike të simptomave dhe, kur është e mundur, prova objektive të ndryshueshmërisë së rrjedhës së ajrit, për shembull përmes spirometrisë. 

Trajtimi dhe kontrolli i përditshëm 

Trajtimi zakonisht përfshin inhalatorë të përshkruar nga mjeku; zgjedhja e tyre varet nga ashpërsia dhe modeli i simptomave. Përdorimi i saktë i inhalatorit dhe një plan i shkruar veprimi janë të rëndësishëm. Nuk duhet të mbështetemi vetëm te shmangia e aktivitetit fizik. Kur astma kontrollohet mirë, shumica e njerëzve mund të vazhdojnë një jetë aktive. Nëse simptomat zgjojnë personin natën ose kufizojnë aktivitetin, trajtimi duhet rishikuar. 

Kur është urgjencë 

Vështirësia e rëndë në frymëmarrje, pamundësia për të folur me fjali të plota, përkeqësimi i shpejtë ose mungesa e përmirësimit pas trajtimit të shpëtimit sipas planit mjekësor kërkojnë ndihmë urgjente. Mos prisni që të shfaqet fishkëllima: në një krizë shumë të rëndë, frymëmarrja mund të jetë tepër e dobët për ta dëgjuar. Vlerësimi në kohë është veçanërisht i rëndësishëm kur gulçimi shfaqet për herë të parë.

Youtube

Arkiva

Kategoritë