Shumë njerëz mendojnë se analizat e gjakut duhen bërë vetëm kur shfaqen simptoma ose kur ndihen të sëmurë. Megjithatë, mjekët theksojnë se kontrollet periodike mund të ndihmojnë në zbulimin e hershëm të problemeve shëndetësore, edhe kur nuk ka asnjë shenjë të dukshme.
Shumë sëmundje zhvillohen në heshtje. Tensioni i lartë i gjakut, diabeti, kolesteroli i lartë, çrregullimet e tiroides apo mungesa e hekurit mund të mos japin simptoma në fazat e para, por mund të zbulohen përmes analizave të thjeshta laboratorike.
Analizat rutinë nuk janë të njëjta për të gjithë. Ato varen nga mosha, gjinia, historia familjare, mënyra e jetesës dhe sëmundjet ekzistuese. Për këtë arsye, është mjeku ai që vendos se cilat analiza janë të nevojshme dhe sa shpesh duhet të kryhen.
Në një kontroll rutinë, mjeku mund të rekomandojë analiza si hemograma e plotë, niveli i sheqerit në gjak, profili i yndyrnave (kolesteroli dhe trigliceridet), funksioni i mëlçisë dhe veshkave, si dhe analiza të tjera sipas nevojës. Në disa raste mund të rekomandohet edhe kontrolli i vitaminës D, hekurit ose funksionit të tiroides, veçanërisht nëse ekzistojnë faktorë rreziku.
Personat me histori familjare të sëmundjeve të zemrës, diabetit, tensionit të lartë ose disa llojeve të kancerit mund të kenë nevojë për kontrolle më të shpeshta. Po ashtu, analizat periodike janë të rëndësishme edhe për personat që marrin medikamente për një kohë të gjatë, pasi ndihmojnë në monitorimin e efekteve të trajtimit.
Është po aq e rëndësishme të shmanget edhe kryerja e analizave pa rekomandim mjekësor. Bërja e testeve të panevojshme mund të çojë në rezultate që kërkojnë hetime të mëtejshme, edhe kur nuk ka një problem real shëndetësor. Për këtë arsye, analizat duhet të zgjidhen në bazë të nevojës dhe jo thjesht nga dëshira për të kontrolluar “gjithçka”.
Edhe nëse ndiheni mirë, një kontroll periodik mund të jetë një investim për shëndetin tuaj. Zbulimi i hershëm i një problemi rrit mundësinë e trajtimit të suksesshëm dhe mund të parandalojë komplikacione në të ardhmen.
Shëndeti nuk matet vetëm nga mungesa e simptomave. Në shumë raste, analizat rutinë janë mënyra më e mirë për të kuptuar se si po funksionon organizmi dhe për të ndërhyrë në kohë, nëse është e nevojshme.
kete: Çfarë ndodh në trup kur konsumoni shumë kripë?
Çfarë ndodh në trup kur konsumoni shumë kripë?
Kripa është një përbërës i domosdoshëm për organizmin, pasi ndihmon në funksionimin e nervave, muskujve dhe ruajtjen e ekuilibrit të lëngjeve në trup. Megjithatë, konsumimi i tepërt i saj mund të ketë pasoja serioze për shëndetin, veçanërisht nëse bëhet pjesë e përditshme e ushqyerjes.
Shumë njerëz marrin më tepër kripë sesa mendojnë. Kjo ndodh sepse një pjesë e madhe e saj gjendet në ushqimet e përpunuara, si sallamet, djathërat, ushqimet e gatshme, patatinat, salcat dhe buka, jo vetëm në kripën që shtojmë gjatë gatimit.
Kur konsumoni shumë kripë, organizmi mban më shumë ujë për të ruajtur ekuilibrin e natriumit. Kjo mund të shkaktojë fryrje të duarve, këmbëve ose fytyrës, si dhe ndjesinë e etjes së vazhdueshme.
Një nga pasojat më të njohura të konsumimit të tepërt të kripës është rritja e tensionit të gjakut. Me kalimin e kohës, kjo e ngarkon zemrën dhe enët e gjakut, duke rritur rrezikun për sëmundje kardiovaskulare, infarkt dhe goditje në tru.
Veshkat gjithashtu ndikohen. Ato duhet të punojnë më shumë për të larguar natriumin e tepërt nga organizmi, gjë që mund të ndikojë në funksionin e tyre, veçanërisht te personat që kanë sëmundje kronike të veshkave.
Një konsum i lartë i kripës mund të ndikojë edhe në shëndetin e kockave. Natriumi i tepërt mund të rrisë humbjen e kalciumit përmes urinës, duke kontribuar me kalimin e viteve në dobësimin e kockave dhe rritjen e rrezikut për osteoporozë.
Shenjat që mund të tregojnë se po konsumoni shumë kripë përfshijnë etje të shtuar, fryrje të trupit, dhimbje koke, rritje të tensionit të gjakut dhe ndjesinë se unazat ose këpucët ju rrinë më të ngushta se zakonisht.
Ekspertët rekomandojnë që të rriturit të mos konsumojnë më shumë se rreth 5 gramë kripë në ditë, që është afërsisht një lugë e vogël çaji. Megjithatë, shumë persona e tejkalojnë këtë sasi pa e kuptuar.
Për të ulur marrjen e kripës, këshillohet të kufizoni ushqimet e përpunuara, të lexoni etiketat ushqimore, të përdorni më shumë erëza dhe bimë aromatike në gatim në vend të kripës dhe të shijoni ushqimin para se të shtoni kripë në tavolinë.
Kripa është e nevojshme për organizmin, por si shumë gjëra të tjera, edhe ajo duhet konsumuar me masë. Ndryshime të vogla në mënyrën e të ushqyerit mund të ndihmojnë në mbrojtjen e zemrës, veshkave dhe shëndetit të përgjithshëm për shumë vite.
