Shpesh e vizitojmë mjekun vetëm kur kemi dhimbje, lodhje apo ndonjë shqetësim tjetër. Megjithatë, mungesa e simptomave nuk e përjashton gjithmonë një problem shëndetësor. Kontrollet parandaluese, të përshtatura sipas moshës dhe rrezikut individual, mund të ndihmojnë në zbulimin e hershëm të disa problemeve dhe në parandalimin e ndërlikimeve.

Disa probleme zhvillohen pa shenja të dukshme

Tensioni i lartë i gjakut dhe kolesteroli i lartë shpesh nuk japin simptoma. Një person mund të ndihet mirë, ndërkohë që këta faktorë rrisin rrezikun për sëmundje të zemrës dhe enëve të gjakut.

Sipas Shërbimit Shëndetësor Kombëtar të Britanisë së Madhe, NHS, vlerësimi i këtyre faktorëve ndihmon që ndryshimet në stilin e jetesës apo trajtimi, kur nevojitet, të fillojnë në kohë. 

Zbulimi i hershëm mund të bëjë ndryshim

Ekzaminimet depistuese synojnë të identifikojnë probleme të caktuara përpara shfaqjes së simptomave. Këtu përfshihen, sipas moshës dhe kritereve përkatëse, kontrollet për kancerin e qafës së mitrës, gjirit dhe zorrës së trashë.

NHS thekson se depistimi i rekomanduar mund të mundësojë trajtim më të hershëm dhe më efektiv. Megjithatë, një rezultat i dyshimtë nuk është domosdoshmërisht diagnozë: zakonisht kërkon ekzaminime të tjera për sqarim. 

Kontrolli është edhe mundësi për parandalim

Një vizitë parandaluese mund të përfshijë matjen e tensionit, vlerësimin e peshës dhe diskutimin për ushqyerjen, aktivitetin fizik, duhanin dhe alkoolin. Historia familjare ka gjithashtu rëndësi, sepse mund të ndikojë në rrezikun për sëmundje të caktuara.

Kjo bisedë i ndihmon mjekut të kuptojë se cilat ndryshime ose ekzaminime kanë më shumë vlerë për personin. 

Jo të gjithë kemi nevojë për të njëjtat analiza

Kontrolli parandalues nuk nënkupton kryerjen e çdo analize çdo vit. Lloji dhe shpeshtësia e ekzaminimeve varen nga mosha, gjendja shëndetësore, historia familjare dhe rezultatet e mëparshme. Gjatë vizitës mund të rishikohet edhe nëse vaksinat e rekomanduara janë të përditësuara. 

Analizat e panevojshme mund të japin rezultate të pasakta ose gjetje që çojnë në shqetësim dhe ndërhyrje pa përfitim të qartë. Prandaj, kontrollet duhen zgjedhur së bashku me mjekun, duke peshuar përfitimet dhe rreziqet. 

Një rezultat i mirë nuk zëvendëson vëmendjen ndaj trupit

Edhe pas një kontrolli me rezultate normale, simptomat e reja ose të vazhdueshme duhen diskutuar me mjekun. Asnjë ekzaminim nuk ofron garanci të plotë për shëndetin në të ardhmen. Kujdesi parandalues ka vlerë kur shoqërohet me zakone të shëndetshme dhe ndjekjen e këshillave mjekësore.