Dhimbja në pjesën e sipërme të barkut është një nga arsyet më të shpeshta pse pacientët drejtohen te mjeku. Megjithatë, jo çdo dhimbje në këtë zonë lidhet me lukthin. Sipas kirurgut të përgjithshëm dhe endoskopistit, Dr. Arbër Morina, shumë pacientë trajtohen për vite me radhë për probleme të lukthit, ndërsa shkaku i vërtetë rezulton të jenë gurët në tëmth.
Në një intervistë për emisionin “Familja Jonë”, ai shpjegoi se simptomat e këtyre dy gjendjeve mund të jenë shumë të ngjashme, prandaj diagnoza e saktë është thelbësore.
Si krijohen gurët në tëmth?
Gurët në tëmth formohen kur përbërësit e lëngut biliar kristalizohen dhe me kalimin e kohës krijojnë masa të forta. Jo të gjithë gurët janë të njëjtë – ekzistojnë tre lloje kryesore, të cilët ndryshojnë sipas përbërjes së tyre.
Dr. Morina thekson se faktorë të ndryshëm mund të ndikojnë në krijimin e tyre, ndërsa një nga keqkuptimet më të shpeshta është besimi se gurët formohen nga konsumimi i ujit, gjë që nuk qëndron.
Simptomat që nuk duhen neglizhuar
Një nga shenjat më karakteristike është dhimbja që shfaqet pas konsumimit të ushqimeve të rënda ose të yndyrshme. Kjo dhimbje zakonisht lokalizohet në pjesën e sipërme të barkut dhe mund të shoqërohet me të përziera ose të vjella.
Sipas mjekut, pikërisht kjo ngjashmëri me simptomat e gastritit apo problemeve të lukthit bën që shumë pacientë të mos marrin diagnozën e duhur për një kohë të gjatë.
A duhet të operohen të gjithë pacientët?
Jo. Dr. Morina sqaron se prania e gurëve në tëmth nuk do të thotë automatikisht se pacienti duhet t’i nënshtrohet operacionit.
Vendimi për trajtim varet nga simptomat, madhësia dhe pozicioni i gurëve, si edhe nga komplikacionet që mund të shkaktojnë. Në disa raste pacientët monitorohen, ndërsa në raste të tjera rekomandohet ndërhyrja kirurgjikale.
A hiqen vetëm gurët apo i gjithë tëmthi?
Një nga pyetjet më të shpeshta është nëse mund të largohen vetëm gurët.
Sipas Dr. Morinës, në shumicën e rasteve hiqet i gjithë tëmthi dhe jo vetëm gurët, pasi lënia e tëmthit rrit mundësinë e rikrijimit të tyre.
Si është jeta pas largimit të tëmthit?
Shumë pacientë shqetësohen se pas operacionit do të duhet të ndjekin një dietë të rreptë gjatë gjithë jetës.
Dr. Morina shpjegon se organizmi përshtatet me kalimin e kohës dhe shumica e pacientëve mund t’i rikthehen një regjimi normal ushqimor, megjithëse në javët e para pas operacionit rekomandohet kujdes më i madh me ushqimin.
Kur gurët bëhen të rrezikshëm?
Komplikacionet shfaqen kur gurët kalojnë nga tëmthi në rrugët biliare dhe bllokojnë rrjedhjen normale të tëmthit.
Në këto raste pacienti mund të zhvillojë verdhëz, ku lëkura dhe e bardha e syve marrin ngjyrë të verdhë për shkak të rritjes së bilirubinës në gjak.
Nëse bllokimi nuk trajtohet, mund të shfaqen komplikacione serioze që kërkojnë ndërhyrje të menjëhershme.
Kur nevojitet ERCP?
Në pacientët me bllokim të rrugëve biliare mund të rekomandohet procedura ERCP, e cila përdoret për diagnostikimin dhe trajtimin e problemeve të kanaleve biliare.
Dhimbja e fortë, të vjellat, temperatura, si edhe zverdhja e syve dhe e lëkurës janë disa nga shenjat që kërkojnë vlerësim të menjëhershëm nga mjeku.
Verdhëza mund të tregojë edhe probleme të tjera serioze
Dr. Morina thekson se jo çdo rast me zverdhje të lëkurës apo syve lidhet me gurët në tëmth.
Ka pacientë që paraqiten me këtë simptomë dhe gjatë ekzaminimeve zbulohet se shkaku është një sëmundje tjetër, përfshirë edhe kancerin e pankreasit. Për këtë arsye, verdhëza nuk duhet të neglizhohet dhe kërkon gjithmonë vlerësim specialistik.
Përfundimisht, dhimbjet e barkut nuk janë gjithmonë të lidhura me lukthin. Një diagnozë e saktë dhe një kontroll në kohë mund të ndihmojnë në zbulimin e hershëm të gurëve në tëmth ose të sëmundjeve të tjera që kërkojnë trajtim të specializuar.













