Sipas raportit vjetor të Shoqatës Amerikane të Kancerit për vitin 2024, kanceri i prostatës është forma më e zakonshme e kancerit tek meshkujt në Shtetet e Bashkuara dhe shkaku i dytë më i shpeshtë i vdekjeve nga kanceri. Kanceri i prostatës prek më shumë meshkujt me ngjyrë, të cilët kanë më shumë gjasa të sëmuren dhe dy herë më shumë gjasa të vdesin nga kjo sëmundje krahasuar me meshkujt e tjerë.
Shmangni produktet e qumështit
Konsumimi i lartë i produkteve të qumështit, përfshirë qumështin i plotë dhe i pakët yndyrë dhe djathin, rrit rrezikun për kancerin e prostatës, sipas një meta-analize të vitit 2015 në American Journal of Clinical Nutrition. Studimet e mëparshme treguan se meshkujt që pinin më shumë se një gotë qumësht i plotë në ditë kishin dyfishin e rrezikut për kancer fatal të prostatës krahasuar me ata që konsumonin më pak.
Konsumimi i qumështit të plotë gjithashtu rrit rrezikun e rikthimit të kancerit të prostatës tek meshkujt mbipeshë ose obezë. Ata që konsumuan më shumë se katër porcione qumështi të plotë në javë rritën rrezikun e rikthimit me 73% krahasuar me ata që konsumuan më pak ose aspak.
Nuk është vetëm yndyra e qumështit ajo që lidhet me rrezikun për kancerin e prostatës; edhe produktet e qumështit me pak yndyrë rrisin këtë rrezik. Një studim i vitit 2013 tregoi se meshkujt që konsumonin një ose më shumë porcione qumështi të skremuar ose me pak yndyrë në ditë kishin 19% rrezik më të lartë për kancer të prostatës krahasuar me ata që e konsumonin rrallë. Një studim i madh epidemiologjik kombëtar i ndjekur për 8-10 vjet tregoi se meshkujt me konsum më të lartë të produkteve të qumështit me pak yndyrë kishin rrezik më të madh për t’u prekur nga kanceri i prostatës.
Produktet e qumështit rrisin gjithashtu rrezikun e vdekjes nga kanceri i prostatës. Meshkujt që konsumonin tre ose më shumë porcione produkte qumështi në ditë kishin 141% rrezik më të lartë për vdekje nga kanceri i prostatës krahasuar me ata që konsumonin më pak se një porcion. Të dy produktet, me yndyrë të lartë dhe të ulët, lidhen me rritjen e mortalitetit.
Qumështi i sojës është i pasur dhe kremoz, një alternativë shumë e mirë ndaj produkteve të qumështit. Ai jo vetëm që ka shije të mirë, por sipas studimit Adventist Health Study, konsumimi i përditshëm i qumështit të sojës lidhet me një rrezik më të ulët për kancerin e prostatës.
Kufizoni mishin e kuq, mishin e përpunuar dhe vezët
Mishi i kuq dhe ai i përpunuar gjithashtu lidhet me rrezik më të lartë për kancer të prostatës. Një studim që përfshiu rreth 2 milion meshkuj dhe mbi 35,000 diagnoza të reja të kancerit të prostatës tregoi se konsumimi i mishit të përpunuar lidhej me rritjen e rrezikut për kancer të përgjithshëm dhe për avancim të kancerit. Një studim tjetër tregoi se meshkujt që konsumonin dy e gjysmë vezë në javë ose më shumë kishin 81% rrezik më të lartë për vdekje nga kanceri i prostatës krahasuar me ata që konsumonin më pak se gjysmë veze në javë.
Parandalimi me një dietë bimore
Studimi Adventist Health Study-2 tregoi se meshkujt që ndiqnin një dietë vegane kishin 35% rrezik më të ulët për kancer të prostatës krahasuar me ata që ndiqnin dieta jo-vegetariane, lacto-ovo-vegetariane, pesko-vegetariane ose semi-vegetariane. Fasulet duket se janë një burim veçanërisht i mirë proteinash për meshkujt, pasi një meta-analizë e vitit 2015 tregoi se sa më shumë fasulet që hanin meshkujt, aq më i ulët ishte rreziku për kancer të prostatës.
Mbrojtja me një dietë bimore
Prostate Cancer Lifestyle Trial ishte një studim i kontrolluar i rastësishëm që përfshinte dietë bimore me pak yndyrë, ushtrime fizike dhe menaxhim stresi. Pas dy vjet ndjekjeje, 27% e grupit të kontrollit kërkuan ndonjë trajtim konvencional për kancer të prostatës krahasuar me vetëm 5% të grupit të intervenuar.
Meshkujt që konsumojnë më shumë ushqime bimore reduktojnë rrezikun për t’u ndjerë të kërcënuar nga kanceri i prostatës me 19%, sipas një përmbledhjeje të publikuar në The Journal of Urology. Meshkujt që inkurajoheshin të ndiqnin një dietë bimore shmangin rritjen e niveleve të PSA-së, një tregues në gjak i përparimit të sëmundjes.
Një studim me mbi 2,000 meshkuj me kancer të prostatës tregoi se ata që konsumonin më shumë ushqime bimore kishin 56% rrezik më të ulët për përparim të sëmundjes dhe 59% rrezik më të ulët për rikthim krahasuar me ata që konsumonin më pak.
Dieta bimore gjithashtu përmirëson cilësinë e jetës tek meshkujt me kancer të prostatës. Studimi Health Professionals Follow-up Study me mbi 3,500 meshkuj me kancer jo-metastatik gjatë viteve 1986-2016 tregoi se ata që konsumonin më shumë ushqime bimore përmirësuan cilësinë e jetës, duke përfshirë funksionin seksual, irritimin/obstruksionin urinar dhe frekuencën e urinimit.
Dieta bimore ka përfitime edhe për lloje të tjera kanceri, diabetin tip 2, sëmundjet e zemrës, presionin e lartë të gjakut dhe shumë të tjera.
Roli i ushtrimeve fizike
Aktiviteti fizik është i dobishëm për shëndetin, madje edhe pas diagnostikimit me kancer të prostatës. Studimi Health Professionals Follow-Up Study tregoi se meshkujt me kancer të prostatës që ushtriheshin rregullisht kishin rrezik më të ulët për vdekje krahasuar me ata që ushtriheshin më pak. Për shembull, meshkujt që ecnin të paktën 90 minuta në javë kishin 46% rrezik më të ulët për vdekje nga të gjitha shkaqet. Ushtrimi fizik gjithashtu mund të përmirësojë funksionin fizik dhe forcën tek meshkujt me kancer të prostatës që është përhapur në kocka.
