Çdo frymëmarrje që marrim dërgon oksigjen në qarkullimin e gjakut dhe më pas në të gjithë trupin. Qelizat e kuqe të gjakut përmbajnë një proteinë të quajtur hemoglobinë, e cila transporton oksigjenin në inde. Kur një person ka anemi, struktura ose numri i qelizave të kuqe të gjakut është i dëmtuar dhe trupi nuk merr oksigjenin e nevojshëm.

“Me anemi, struktura e qelizave të kuqe të gjakut komprometohet dhe ato nuk mund të furnizojnë mjaftueshëm indet e trupit me oksigjen”, shpjegon Dr. Elena Garcia, mjeke në Concierge Wellness Center në Las Vegas, Nevada.

Anemia mund të shkaktojë simptoma si marramendje, dobësi dhe lodhje, të ngjashme me efektet që përjeton trupi në ambiente me nivele të ulëta oksigjeni. Shkaqet e saj mund të jenë të ndryshme, duke përfshirë faktorë gjenetikë, humbjen e gjakut, dëmtimet e palcës së kockave, mungesën e lëndëve ushqyese si hekuri, vitamina B12 dhe acidi folik, si dhe gjendje shëndetësore që shkaktojnë inflamacion kronik.

Megjithatë, stresi vetë nuk shkakton anemi. “Nuk mendoj se mund të themi se anemia shkaktohet nga stresi”, thotë Dr. Garcia. Sipas saj, stresi kronik mund të krijojë një sërë problemesh shëndetësore që rrisin rrezikun për disa lloje anemie.

Një nga mënyrat kryesore është përmes ushqyerjes. Kur një person është vazhdimisht nën stres, mund ta ketë më të vështirë të konsumojë vakte të balancuara. Kaytee Hadley, RDN, dietologe e mjekësisë funksionale dhe themeluese e Holistic Health and Wellness, shpjegon se një dietë e dobët për një periudhë të gjatë mund të çojë në mungesë të vitaminave dhe mineraleve të rëndësishme për parandalimin e anemisë, si hekuri, folati, vitamina B12 dhe magnezi.

Stresi mund të ndikojë edhe në sistemin tretës. Nivelet e larta të stresit mund të lidhen me probleme si gastriti ose ulçera, të cilat nëse nuk trajtohen mund të shkaktojnë humbje gjaku dhe mungesë hekuri.

Gjithashtu, stresi kronik mund të dobësojë funksionin e sistemit imunitar. Infeksionet dhe inflamacioni i lidhur me stresin mund të ndikojnë në aftësinë e trupit për të përthithur ose ruajtur hekurin.

Pra, stresi nuk është shkaku i drejtpërdrejtë i anemisë, por mund të ndikojë në disa procese të trupit që e bëjnë më të mundshme shfaqjen e saj.

Simptomat e anemisë shpesh mund të ngatërrohen me lodhjen nga stresi, ankthin ose depresionin. Shenjat më të zakonshme përfshijnë:

• dobësi;
• lodhje dhe mungesë energjie;
• gulçim;
• zbehje të lëkurës;
• rrahje të shpejta ose të çrregullta të zemrës;
• ndjesi shqetësimi në këmbë.

Nëse këto simptoma vazhdojnë, është e rëndësishme të konsultoheni me një mjek dhe të kryeni analiza gjaku për të kontrolluar nivelet e hemoglobinës dhe faktorë të tjerë që lidhen me aneminë. Lodhja mund të jetë shenjë e anemisë, por gjithashtu mund të lidhet me stres të pakontrolluar ose probleme të tjera shëndetësore.

Ushqyerja është një pjesë e rëndësishme e parandalimit dhe trajtimit të anemisë. “Është e rëndësishme ta ushqeni trupin me hekur, vitaminë B12 dhe folat për të parandaluar dhe lehtësuar aneminë”, shpjegon Hadley.

Personat me mungesë hekuri duhet të konsumojnë ushqime të pasura me këtë mineral dhe t’i kombinojnë ato me vitaminë C, e cila ndihmon në përthithjen më të mirë të hekurit. Ushqime të pasura me hekur përfshijnë:

• mishin e kuq;
• mëlçinë;
• spinaqin;
• bishtajoret;
• tofu;
• drithërat, bukën dhe tërshërën e fortifikuar me hekur.

Për mungesën e vitaminës B12, burime të mira janë mishi i pulës, gjelit të detit, viçi, peshku dhe ushqimet e pasuruara me këtë vitaminë.

Përveç ushqyerjes, menaxhimi i stresit është i rëndësishëm. Teknikat e frymëmarrjes së thellë, aktiviteti fizik i përshtatur dhe praktikat si meditimi ose joga mund të ndihmojnë në uljen e niveleve të stresit.

Në disa raste, mjeku mund të rekomandojë suplemente, veçanërisht kur trupi nuk merr mjaftueshëm lëndë ushqyese nga ushqimi. Suplementet e hekurit përdoren shpesh për trajtimin e anemisë nga mungesa e hekurit.

Në fund, trajtimi i anemisë varet nga shkaku. “Në varësi të situatës, ose korrigjohet përmes ushqyerjes, ose fokusi vendoset te trajtimi i gjendjes që qëndron pas anemisë”, përfundon Dr. Garcia.