Nivelet e larta të sheqerit në gjak janë një shqetësim i zakonshëm, veçanërisht te personat me diabet ose prediabet. Megjithatë, ekspertët theksojnë se nuk ekziston një ushqim i vetëm që e ul menjëherë sheqerin në gjak. Ajo që ka rëndësi është një regjim ushqimor i balancuar, i kombinuar me aktivitet fizik dhe, kur është e nevojshme, trajtim mjekësor.
Megjithatë, disa ushqime mund të ndihmojnë në mbajtjen më të qëndrueshme të niveleve të glukozës dhe të përmirësojnë ndjeshmërinë ndaj insulinës.
Manaferrat, si boronicat, luleshtrydhet, mjedrat dhe boronicat e kuqe, janë ndër zgjedhjet më të mira. Ato janë të pasura me antioksidantë dhe fibra, të cilat ngadalësojnë përthithjen e sheqerit dhe ndihmojnë në shmangien e rritjeve të menjëhershme të glukozës. Studimet tregojnë se konsumimi i tyre mund të përmirësojë kontrollin e sheqerit në gjak, veçanërisht te personat me rezistencë ndaj insulinës.
Perimet me gjethe jeshile, si spinaqi, lakra jeshile, sallata dhe lakra, janë të pasura me magnez, fibra dhe antioksidantë. Magnezi ndihmon qelizat të përdorin më mirë glukozën, ndërsa fibrat ngadalësojnë tretjen e karbohidrateve. Përveç kësaj, përmbajtja e lartë e kaliumit mund të kontribuojë edhe në uljen e tensionit të gjakut.
Brokoli është një tjetër ushqim i rekomanduar. Ai përmban sulforafan, një përbërës natyral bimor me veti antioksiduese dhe anti-inflamatore, i cili është lidhur me përmirësimin e kontrollit të sheqerit në gjak. Gjithashtu është një burim i mirë fibrash, të cilat ndihmojnë në ngadalësimin e përthithjes së glukozës.
Avokado është një zgjedhje e shkëlqyer falë përmbajtjes së lartë të fibrave dhe indeksit të ulët glicemik. Ajo nuk përmban sheqerna natyralë në sasi të konsiderueshme dhe mund të ndihmojë në përmirësimin e ndjeshmërisë ndaj insulinës. Studime afatgjata kanë treguar se konsumimi i rregullt i avokados lidhet me kontroll më të mirë të sheqerit në gjak.
Bajamet janë një tjetër ushqim i dobishëm. Ato kanë indeks të ulët glicemik dhe janë të pasura me magnez, një mineral që luan rol të rëndësishëm në metabolizmin e glukozës dhe funksionimin e insulinës. Konsumimi i tyre si pjesë e një diete të ekuilibruar mund të ndihmojë në mbajtjen stabile të niveleve të sheqerit në gjak.
Peshqit e yndyrshëm, si salmoni, skumbria, sardelja, harenga dhe toni, janë të pasur me acide yndyrore omega-3. Këto yndyrna ndihmojnë në uljen e inflamacionit dhe përmirësojnë ndjeshmërinë e qelizave ndaj insulinës. Studime të mëdha kanë treguar se konsumimi i rregullt i peshkut të yndyrshëm lidhet me një rrezik më të ulët për zhvillimin e diabetit të tipit 2.
Nga ana tjetër, disa ushqime mund të shkaktojnë rritje të shpejtë të sheqerit në gjak dhe duhen kufizuar. Orizi i bardhë dhe buka e bardhë treten shpejt dhe rrisin glukozën në gjak, ndërsa u mungojnë fibrat që ndihmojnë në ngadalësimin e këtij procesi. Drithërat integrale, si tërshëra, orizi kaf dhe buka integrale, janë alternativa më të mira.
Edhe mishi i përpunuar, si sallamet, proshuta dhe hot dogët, lidhet me një rrezik më të lartë për diabet dhe rezistencë ndaj insulinës. Po ashtu, ëmbëlsirat, pijet e gazuara, lëngjet me sheqer dhe pijet energjike përmbajnë sasi të mëdha sheqeri dhe mund të shkaktojnë rritje të menjëhershme të glukozës në gjak.
Edhe pse frutat janë përgjithësisht të shëndetshme, bananet shumë të pjekura mund të rrisin më shpejt sheqerin në gjak, pasi me pjekjen rritet përmbajtja e sheqernave natyralë dhe indeksi i tyre glicemik.
Përveç ushqimit, ekspertët rekomandojnë edhe ndryshime në stilin e jetesës për të mbajtur nën kontroll sheqerin në gjak. Aktiviteti fizik i rregullt ndihmon muskujt të përdorin glukozën si burim energjie dhe rrit ndjeshmërinë ndaj insulinës. Ecja edhe për 10–15 minuta pas vakteve mund të ketë efekt pozitiv.
Mbajtja e një peshe të shëndetshme, gjumi cilësor, menaxhimi i stresit, kufizimi i alkoolit dhe ndërprerja e duhanit janë gjithashtu faktorë të rëndësishëm që ndikojnë në kontrollin e glukozës.
Në fund, specialistët theksojnë se asnjë ushqim nuk mund ta ulë menjëherë sheqerin në gjak. Kontrolli afatgjatë arrihet përmes një kombinimi të ushqyerjes së shëndetshme, aktivitetit fizik, zakoneve të mira të jetesës dhe trajtimit të përshkruar nga mjeku, kur është i nevojshëm.
