sipas Zyrës për Statistikën Kombëtare, për herë të parë në Britaninë e Madhe, ka më shumë persona mbi 16 vjeç që përdorin vape ose cigare elektronike sesa ata që pinë cigare tradicionale, raporton BBC.

sipas një studimi të Zyrës Kombëtare e Statistikave e Mbretërisë së Bashkuar për vitin 2024, rreth 5.4 milionë të rritur përdorin vape çdo ditë ose herë pas here, krahasuar me 4.9 milionë që pinë cigare.

Përdorimi i përditshëm i vape-it është më i zakonshëm tek personat 25-49 vjeç, me një rritje të përdorimit tek gratë.

Popullariteti i duhanpirjes ka rënë gjatë dekadës së fundit pasi efektet e dëmshme të duhanit kanë nxitur shumë njerëz të lënë zakonet e këqija, ndërsa përdorimi më pak i rrezikshëm i vape-it është rritur, sidomos tek grupet më të reja.

Shërbimi Kombëtar i Shëndetit thotë se vape-i paraqet vetëm një pjesë të vogël të rreziqeve të duhanit, pasi cigaret lëshojnë mijëra kimikate gjatë djegies, shumë prej të cilave janë toksike dhe mund të shkaktojnë kancer.

Kalimi në përdorimin e vape-it ul këto rreziqe, por efektet afatgjata të përdorimit të tij ende nuk dihen. Ekspertët e shëndetit paralajmërojnë se vape-i nuk është krejtësisht i pafajshëm dhe se fëmijët dhe jo-duhanpirësit nuk duhet të përdorin kurrë cigare elektronike.

Organizata bamirëse Action on Smoking and Health (ASH) tha se rënia e duhanpirjes është lajme të mira për shëndetin publik, por paralajmëroi se ata që ende pinë duhan janë të kapur në një cikël varësie që mund t’ua marrë jetën.

ASH thotë se duhanpirja është përgjegjëse për 70,000 vdekje çdo vit dhe është shkaku kryesor i vdekjeve të parandalueshme në Mbretërinë e Bashkuar. Organizata po i bën thirrje qeverisë të investojë dhe të mbështesë komunitetet ku niveli i duhanpirjes mbetet i lartë.

Sondazhi i ONS mbi Opinione dhe Stil Jetese sugjeron se 10% e të rriturve mbi 16 vjeç përdorin aktualisht cigare elektronike çdo ditë ose herë pas here, pak më shumë se 9.1% që thonë se pinë duhan.

Numri i atyre që kanë hequr dorë nga duhani ka rritur, duke arritur në 74.2% në 2024, nga 70.3% në 2023.

Në vitet 1970, më pak se 30% kishin lënë zakonin e duhanit, ndërsa pothuaj gjysma e popullsisë pinte cigare.

Por shumë gjëra kanë ndryshuar që atëherë. Në vitet 2006-2007, u vendos ndalimi i duhanpirjes në vendet publike të mbyllura dhe në vendet e punës, ndërsa në 2015 u ndalua duhanpirja në makina me fëmijë. 

Më vonë, në 2017, u prezantua paketimi i thjeshtë i cigareve.

Aktualisht, ligji që po kalon përmes parlamentit, i njohur si Ligji për Duhanin dhe Vape-t, do të bëjë që çdo person i lindur më 1 janar 2009 ose më pas të mos ketë të drejtë ligjore për të blerë duhan në Mbretërinë e Bashkuar.

“Mbani të rinjtë të sigurt”

Rregullat për mënyrën e paketimit dhe shfaqjes së vape-ve në dyqane gjithashtu do të forcohen për shkak të shqetësimeve se këto pajisje janë tërheqëse për fëmijët.

Që nga qershori, ka qenë e paligjshme për bizneset të shesin ose furnizojnë vape të përdorimit të vetëm ose të disponueshëm në Mbretërinë e Bashkuar. Ky ndalim synon të reduktojë dëmin mjedisor dhe të ulë numrin e fëmijëve dhe të rinjve që përdorin vape.

BBC raporton se qeveria do ta bëjë të paligjshme shitjen e qeseve të nikotinës dhe produkteve të tjera të nikotinës për personat nën 18 vjeç si pjesë e këtij ligji.

Një zëdhënës i Departamentit të Shëndetit dhe Kujdesit Social tha për BBC se nuk ka kufij për sa e fortë mund të jetë një qese e tillë.

“Ligji për Duhanin dhe Vape-t do të na lejojë të vendosim rregulla mbi forcën e nikotinës, shijet dhe paketimin për të mbajtur të rinjtë të sigurt.”

Sondazhi i ONS sugjeron se 6.7% e personave mbi 16 vjeç në Britaninë e Madhe përdorin vape ose cigare elektronike çdo ditë, nga 5.9% në 2023.

Një tjetër 3.3% thonë se përdorin vape herë pas here.

Kjo përkthehet në 5.4 milionë përdorues aktualë të vape, një rritje nga 5.1 milionë në 2023.

Përdorimi i cigareve elektronike çdo ditë ose herë pas here ishte më i lartë tek të rinjtë 16-24 vjeç në 2024, me 13%, nga 15.8% në 2023.

Hazel Cheeseman, drejtoreshë ekzekutive e ASH, tha se ende ka shqetësime për jo-duhanpirësit dhe të rinjtë që mund të fillojnë të përdorin vape. /BBC/