Mër, Mar 3, 2021
Banner Top
Banner Top
Qëndroni aktiv ndërsa mbani distancë fizike

Shkruan: Dr. Valbonë Blaku, Specialiste e Mjekësisë Familjare, staf ne OML

Marrëdhënia midis ekspozimit ndaj diellit dhe shëndetit tek njerëzit nuk është aq e thjeshtë sa mund të dëshirojmë që të jetë. Gjenet janë një faktor se si njerëzit metabolizojnë rrezet e diellit; siç është lloji i lëkurës. Për shembull, njerëzit me lëkurë të zbehtë që digjen lehtë në diell ka të ngjarë të marrin kancer të lëkurës nëse i ekspozohen shumë diellit. Koha dhe kohëzgjatja e ekspozimit është gjithashtu një faktor vendimtar kur bëhet fjalë për mënyrën sesi trupat tanë metabolizojnë rrezet e diellit. Një numër i shkencëtarëve sugjerojnë se përfitimet shëndetësore të ekspozimit të moderuar të diellit në të vërtetë mund të tejkalojnë rreziqet. Studiuesit saktësisht tregojnë se përfitimet shëndetësore të zemrës nga ekspozimi në diell tejkalojnë shumë rrezikun e zhvillimit të kancerit të lëkurës. Këtu janë dhjetë përfitime të mëdha shëndetësore nga ekspozimi i moderuar ndaj diellit për të cilat duhet të dini absolutisht.

1. Ekspozimi ndaj diellit e ul presionin e gjakut -Një përbërës i quajtur oksid nitrik që ndihmon në uljen e presionit të gjakut lëshohet në enët e gjakut sapo rrezet e diellit të prekin lëkurën. Ky konstatim ishte i rëndësishëm sepse deri atëherë mendohej se përfitimet e vetme shëndetësore nga rrezet e diellit për njerëzit ishin stimulimi i prodhimit të vitaminës D. Ekspozimi ndaj diellit jo vetëm që mund të përmirësojë shëndetin, por edhe zgjatë jetën. Kjo është për shkak se përfitimet e presionit të ulët të gjakut përfshijnë zvogëlimin e rrezikut të sulmeve në zemër dhe goditje në tru.

2. Ekspozimi ndaj diellit përmirëson shëndetin e kockave -Eshtë një fakt i njohur që vitamina D stimulon thithjen e kalciumit dhe fosforit forcues të kockave në trup. Sidoqoftë, hulumtimet në zhvillim tregojnë gjithashtu se ka një lidhje të drejtpërdrejtë midis densitetit të kockave dhe vitaminës D3. Vitamina D3 është një vitaminë e tretshme në yndyrë e formuar gjatë procesit të prodhimit të vitaminës D kur rrezet e diellit godasin lëkurën. Rregullon thithjen e kalciumit. Kur keni nivele më të larta të vitaminës D3 në gjakun tuaj, ju jeni në një rrezik më të ulët për të pësuar fraktura të pothuajse të gjitha llojeve. Nga ana tjetër, nivelet më të ulëta të vitaminës D3 në gjak shoqërohen me shkallë më të lartë të të gjitha llojeve të frakturave. Kjo është arsyeja pse ekspozimi në diell është veçanërisht i rëndësishëm për shëndetin e kockave tek të rriturit.

3. Ekspozimi ndaj diellit përmirëson funksionimin e trurit-Përveç promovimit të shëndetit të kockave dhe rregullimit të niveleve të rëndësishme të kalciumit, shkencëtarët tani kanë lidhur vitaminën D me një numër funksionesh në të gjithë trupin, përfshirë funksionimin e trurit.Shumë studime kanë zbuluar se rrezet e diellit mund të ndihmojnë rritjen e qelizave nervore në hipokampus, i cili është pjesa e trurit përgjegjëse për formimin, organizimin dhe ruajtjen e kujtimeve.

4. Ekspozimi ndaj Diellit lehtëson depresionin e butë -Privimi nga rrezet e diellit mund të shkaktojë një gjendje të quajtur çrregullim afektiv sezonal (SAD). SAD është një formë e depresionit e zakonshme në muajt e dimrit. Eshtë gjithashtu e zakonshme tek njerëzit që punojnë me orë të gjata në ndërtesat e zyrave dhe vështirë se dalin jashtë për ndonjë diell. Ekspozimi i moderuar i diellit, megjithatë, rrit nivelin e antidepresantëve natyralë në tru që mund të ndihmojnë në lehtësimin e kësaj dhe formave të tjera të depresionit të butë. Kjo është për shkak se në ditë me diell truri prodhon më shumë serotonin, një kimikatë që ngre humorin, sesa në ditë më të errëta.

5. Ekspozimi në diell përmirëson cilësinë e gjumit- Kur rrezet e diellit na godasin sytë, një mesazh i dërgohet gjëndrës pineale në tru per prodhimi i melatoninës (një hormon që na bën të përgjumemi dhe na ndihmon të flemë) mbyllet derisa dielli të perëndojë përsëri. Trupi juaj merr një sinjal të qartë se nuk është më natë dhe kjo ndihmon për të ruajtur një ritëm normal cirkadian. Kur errësohet jashtë, trupi juaj merr përsëri sinjalin dhe ndjeheni të lodhur dhe të përgjumur gjatë gjumit. Nivele të ulëta të prodhimit të melatoninës gjatë natës për shkak të mbiprodhimit gjatë ditës kanë qenë të lidhura me cilësinë e dobët të gjumit, veçanërisht në të moshuarit. Hidhni syzet e diellit herët në mëngjes kur zgjoheni nëse është e mundur në mënyrë që trupi juaj të marrë mesazhin se është ditë dhe nxite gjëndrën pineale që të ndalojë lëshimin e melatoninës.

6. Ekspozimi në diell zvogëlon simptomat e Alzheimerit- Hulumtimet klinike kanë treguar pacientët me Alzheimer që janë të ekspozuar ndaj diellit gjatë gjithë ditës nga 9 e mëngjesit deri në 6 pasdite. e ndjekur nga errësira gjatë natës shënojnë më mirë në provimet mendore dhe përmirësojnë disa aspekte të sëmundjes. Për shembull pacientët me Alzheimer të ekspozuar ndaj dritës kane më pak simptoma depresioni, zgjimi gjatë natës, agjitacion dhe humbin funksionin më pak se ata të ekspozuar ndaj ndriçimit të errët gjatë ditës.

7. Ekspozimi në diell shëron disa çrregullime të lëkurës-Rrezet e diellit promovojnë shërimin e çrregullimeve të lëkurës, siç janë puçrrat, psoriazia, ekzema, verdhëza dhe infeksione të tjera kërpudhore të lëkurës.Për shembull, një terapi për katër javë me diell në natyrë permirson me sukses pastrimin në mënyrë të konsiderueshme simptomave te psoriasis në 84%. Ndërsa ekspozimi i diellit ka një efekt terapeutik në lëkurë dhe rrezet e diellit janë përdorur me sukses për të trajtuar çrregullimet e lëkurës, kjo metodë alternative e trajtimit duhet të bëhet nën mbikëqyrjen mjekësore për të parandaluar efektet anësore negative të rrezatimit UV dhe për të siguruar përfitimet tejkalojnë rreziqet.

8. Ekspozimi në diell nxit rritjen e fëmijëve – Ky përfitim është veçanërisht i vërtetë për foshnjat. Ekspozimit në diell në muajt e parë të jetës së një fëmije ka një efekt mbi rritjen e fëmijës. Shumë kultura në të gjithë botën e njohin këtë fakt dhe i ekspozojnë fëmijët në diell të butë për tu rritur ata.

9. Ekspozimi ndaj diellit rrit sistemin imunitar- Ekspozimi ndaj diellit mund të ndihmojë një sistem imunitar te jete tepër aktiv, i cili mund të shpjegojë pse rrezet e diellit përdoren për të trajtuar sëmundjet autoimune te psoriasis. Dhe duke qenë se qelizat e bardha të gjakut rriten me ekspozimin e diellit dhe ato luajnë një rol kryesor në luftimin e sëmundjeve dhe mbrojtjen e trupit kundër infeksionit, ekspozimi i moderuar i diellit është shumë i dobishëm për sistemin tuaj imunitar. 10. Ekspozimi ndaj diellit zvogëlon rrezikun e kancereve të caktuara-Mungesa e vitaminës D rrit rrezikun për shumë kancere, veçanërisht kancerin e gjirit dhe zorrës së trashë. Sidoqoftë, ngrënia e ushqimeve me vit D dhe marrja e rrezevr te diellit mund të pengoj shfaqjen e kancerit te gjirit. Studimet pasuese kanë treguar që plotësimi i vitaminës D prodhon një rënie dramatike prej 60% të rrezikut për të zhvilluar ndonjë formë të kancerit. Kjo konfirmon përfitimet e vitaminës D dhe ekspozimit ndaj diellit në zvogëlimin e rrezikut nga kanceri. Drita e diellit ka përfitimet e saj, por ajo është ende shkaku numër një i kancerit të lëkurës. Ekspertët rekomandojnë jo më shumë se 15-20 minuta rrezet e diellit direkte çdo ditë për një të rritur të shëndetshëm. Pas kësaj, aplikoni rrezet e diellit me një faktor minimal të mbrojtjes nga dielli (SPF) prej 30. Mos harroni ngjyrën e lëkurës, ku jetoni dhe sa lëkurë ekspozoni në diell, ndikoni në sa vitaminë D mund të prodhoni. Shëndeti i dobët mendor mund të ndikojë negativisht në shëndetin fizik. Prandaj ushtrojme fizikisht për të ruajtur shëndetin e mirë mendor!

Analizen për vitaminë D si në formën ative ashtu dhe pasive ju mund ta bëni tek Olive Medical & Laboratory me shumë saktësi.

Arkiva

Kategoritë